İŞVEREN İŞLEMLERİ GENELGESİNE İLİŞKİN 18/06/2020 TARİHLİ VE 2020/20 SAYILI GENELGE (2022/22 SAYILI GENELGENİN İŞLENMİŞ HALİ)
Yükleme tarihi: 18 Haziran 2020 · Belge No: 2020/20 · 2020-20
Belge görünmüyorsa yeni sekmede açın → veya Google görüntüleyici ile açın →
Özet
18/06/2020 tarihli ve 2020/20 sayılı "İşveren İşlemleri Genelgesi", SGK'nın işveren/işyeri tescili, prim tahakkuku ve tahsilatı alanındaki temel usul ve esaslarını sekiz kısımda düzenleyen ~220 sayfalık master referans genelgedir (bu belge 2022/22 sayılı Genelge ile işlenmiş hâlidir). Birinci Kısım işveren/işveren vekili/geçici iş ilişkisi/alt işveren kavramlarını ve işyeri bildirgesiyle tescil, resen tescil, iş kolu kodu tayini, ihale konusu işlerde aynı dosyadan işlem yürütülmesi, şirket birleşme/nevi değişikliği/devir-nakil-bölünme, inşaat/kara-deniz-hava taşıtları/maden-taş ocağı/noterlik/okul aile birlikleri/aile hekimlikleri gibi özellikli işyeri türlerinde tescili, yurt dışında (sözleşmesiz ülkeler, Almanya istisna akdi, Libya) iş alan işverenlerin tescilini ve işyerinin kanun kapsamından çıkarılma/imha işlemlerini kapsar. İkinci Kısım prime esas günlük kazanç sınırlarını, 4/1-(a) sigortalıları için ücret/ücret dışı ödemelerin, kısmen prime tabi (yemek bedeli, çocuk/aile zammı, özel sağlık sigortası/BES katkı payı) ve prime tabi olmayan (ayni yardımlar, ölüm/doğum/evlenme yardımı, yolluklar, kıdem/ihbar/kasa tazminatı) kazançların kapsamını; ikale tazminatı, alışveriş çeki, Ar-Ge/teknokent net ücretli sigortalılarda PEK hesaplaması gibi özellikli konuları düzenler. Üçüncü Kısım aylık prim ve hizmet belgesi (APHB) ile muhtasar ve prim hizmet beyannamesinin düzenlenmesi, verilmesi, e-Sigorta/e-Bildirge başvuru-şifre işlemlerini; Dördüncü Kısım primlerin ödeme süreleri/usulleri, KDV iade alacağından mahsup, gecikme cezası-zammı hesaplaması ve prim iadesini; Beşinci Kısım afet/mücbir sebep hallerinde belge verme süresi ve primlerin ertelenmesini; Altıncı Kısım prim ve idari para cezası alacaklarının terkinini ve zamanaşımını (tahakkuk/tahsil zamanaşımı süreleri, kesilme-durma halleri); Yedinci Kısım Ek-9 madde kapsamında ev hizmetlerinde (10 gün ve üzeri/altı sigortalılık, konut kapıcılığı dahil) tescil-prim-tahsilat işlemlerini düzenler. Sekizinci Kısım (Diğer Hususlar) yol-yemek prim iadeleri, kamu mahiyet kodu tayini, mahkeme müzekkereleri, arabuluculuk sözleşmelerinin mahkeme ilamı sayılıp sayılmayacağı, damga vergisi terkini, mali tatil uygulaması, belge/beyannamelerin kasten gerçeğe aykırı düzenlenmesi ve sahte tescil, mahsup işlemleri gibi çok sayıda özellikli konuyu ele alır. Genelgenin binlerce alt maddesi, örneği ve tarih bazlı geçiş kuralı, kapsamı ve teknik ayrıntı yoğunluğu nedeniyle tek tek özetlenmemiştir; 2022/22 sayılı Genelge ile işlenen güncellemelerin ayrıntısı da bu özete dahil edilmemiştir.
Belge Metni
Sayı : 51592363-010.06.01-E.7156781 18/06/2020 Konu : İşveren İşlemleri Genelgesi GENELGE İÇİNDEKİLER GENEL AÇIKLAMALAR BİRİNCİ KISIM İŞYERİ, İŞVEREN, İŞVEREN VEKİLİ, GEÇİCİ İŞ İLİŞKİSİ KURULAN İŞVEREN VE ALT İŞVEREN KAVRAMLARI İLE 5510 SAYILI KANUNUN 4 ÜNCÜ MADDESİNİN BİRİNCİ FIKRASININ (a) BENDİ KAPSAMINDA SİGORTALI ÇALIŞTIRAN İŞYERLERİNİN TESCİL İŞLEMLERİ.......................................17 BİRİNCİ BÖLÜM İŞYERİ, İŞVEREN, İŞVEREN VEKİLİ, GEÇİCİ İŞ İLİŞKİSİ KURULAN İŞVEREN VE ALT İŞVEREN KAVRAMLARI........................................................................17 1-İŞVEREN KAVRAMI..............................................................................................17 1.1-İşveren sayılmada temel unsurlar...........................................................................18 2-İŞVEREN VEKİLİ KAVRAMI ...............................................................................19 3-GEÇİCİ İŞ İLİŞKİSİ KURULAN İŞVEREN KAVRAMI.......................................20 4-İŞYERİ KAVRAMI..................................................................................................23 5-ALT İŞVEREN KAVRAMI.....................................................................................25 5.1-İşyerinde sigortalı çalıştıran asıl işverenin varlığı..................................................25 5.2-Alt işverenin yapmayı üstlendiği iş için sigortalı çalıştırması ve işin asıl işverenin işyerinde yürütülmesi....................................................................................................25 5.3-Alt işverenin işyerinde asıl işverenin yapmış olduğu ana işin, bir bölümünde, eklentilerinde, veya yardımcı işlerinde iş alması..........................................................26
İKİNCİ BÖLÜM SİGORTALI ÇALIŞTIRAN İŞYERLERİNİN TESCİL İŞLEMLERİ.......................27 1-İŞYERİ BİLDİRGESİNİN GÖNDERİLMESİ VE TESCİL İŞLEMLERİ.....................27 1.1- Tescil edilecek işyerlerinde işyeri bildirgesinin gönderilmesinden sonra işverenler veya yetki verilen kişilerce yapılacak işlemler ile işyeri bildirgesi ekinde verilecek belgeler....29 1.2-İşyeri bildirgesinin gönderilmesinden sonra ünite tarafından yapılacak işlemler.........30 2- İŞYERİNİN RESEN TESCİLİ.......................................................................................30 2.1-Resen yapılan işyeri tescillerinde diğer hükümler........................................................31 3. KENDİLİĞİNDEN VERİLEN İŞYERİ BİLDİRGESİ VEYA RESEN İŞYERİ TESCİLİ HALİNDE ÜNİTECE YAPILACAK DİĞER İŞLEMLER...............................................31 3.1.- İş kolu kodunun belirlenmesi ve iş kolu kodunda değişiklik işlemleri......................32 3.2- İşyeri dosyasının açılması ve alt işverenlerin tescili....................................................38 4- İHALE KONUSU VEYA ÖZEL SEKTÖR TARAFINDAN TEKRAREN VERİLEN İŞLERDE İŞYERİ DOSYASI TESCİL EDİLMEKSİZİN AYNI DOSYADAN İŞLEMLERİN YÜRÜTÜLMESİNİN USUL VE ESASLARI..........................................39 4.1- Aralarında yapılan sözleşme ile verilen veya 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunları dahil olmak üzere ihale edilen güvenlik, temizlik, taşıma ve benzeri nitelikteki hizmet alımı işinin yapıldığı bir işyeri dosyanın bulunması.................39 4.2- İşverenin yazılı talebinin olması..................................................................................40 4.3- İşin aynı işverene verilmesi.........................................................................................41 4.4- Mevcut dosyadan yapılan iş ile söz konusu dosyadan yapılmaya devam edecek işin iş kolu kodunun aynı olması...................................................................................................41 4.5- Yeni işin aynı işverene tekraren sözleşmeyle verilmiş veya ihale edilmiş olması ve yeni iş için, eski işin bitim tarihini takip eden aya ait aylık prim ve hizmet belgesi/muhtasar ve prim hizmet beyannamesi verilmiş olması.........................................................................41 4.6- Mevcut dosyadan yapılmakta olan iş ile tekraren verilen veya ihale edilen işin personel çalıştırılmasına dayalı güvenlik, temizlik, taşıma ve benzeri nitelikteki hizmet alımı niteliğinde bir iş olması.......................................................................................................42 4.7- Yukarıda belirtilen şartları taşımamasına rağmen tekraren (4.2 numaralı bölümde
belirtilen şart hariç) verilen işlerin yeni işyeri dosyası tescil ettirilmeksizin tamamlandığının sonradan anlaşılması............................................................................................................42 5- SOSYAL SİGORTA İŞLEMLERİ YÖNETMELİĞİNİN 27 NCİ MADDESİNİN ON BİRİNCİ FIKRASINA İSTİNADEN İŞYERİ DOSYALARININ BİRLEŞTİRİLMESİ....42 ÜÇÜNCÜ BÖLÜM İŞYERİ DOSYALARINDA BİRLEŞME, NEVİ DEĞİŞİKLİĞİ, KATILIM, ADİ ŞİRKETLERE YENİ ORTAK ALINMASI İLE DEVİR, NAKİL, İNTİKAL İŞLEMLERİ..........................................................................................................................43 1- ŞİRKETLERİN BİRLEŞMESİ, NEVİLERİNİN DEĞİŞMESİ VEYA DİĞER BİR ŞİRKETE KATILMASI, ADİ ŞİRKETLERDE YENİ ORTAK ALINMASI HALLERİNDE İŞYERİ DOSYASI TESCİL İŞLEMLERİ.............................................................................43 2-İŞYERİ DOSYALARINDA DEVİR, NAKİL, İNTİKAL VE BÖLÜNME İŞLEMLERİ............................................................................................................................45 2.1-İşyerinin devri veya intikali..............................................................................................45 2.2-İşyerinin nakli...................................................................................................................48 2.3- İşyerinin bölünmesi.........................................................................................................51 DÖRDÜNCÜ BÖLÜM İŞYERİ TESCİL, İŞVERENLİK İŞLEMİNDE ÖZELLİKLİ KONULAR VE DİĞER HUSUSLAR............................................................................................................................52 1-FARKLI ÜCRET ÖDEME DÖNEMLERİNDE VE KAMU KURUM VE KURULUŞLARINDA FARKLI STATÜDE SİGORTA BULUNMASI HALİNDE İŞYERİ TESCİLİ...................................................................................................................................52 2- TEK İHALE İLE BİRDEN FAZLA ÜNİTENİN GÖREV ALANINA GİREN BİR İŞİN YAPILMASI HÂLİNDE TESCİL İŞLEMİ.............................................................................52 3- AYNI İŞVEREN TARAFINDAN YAPTIRILAN VE BİRDEN FAZLA YAPI RUHSATI BULUNAN ÖZEL NİTELİKTEKİ BİNA İNŞAATI İŞYERLERİNDE TESCİL İŞLEMİ....................................................................................................................................52 4- BELİRLİ YERDE YAPILMAYAN VE BELİRLİ BİR MERKEZDEN SEVK VE İDARE EDİLEN İŞLERİN TESCİLİ...................................................................................................53 5- İNŞAAT, TESİSAT, TAMİRAT VE TADİLÂT İŞLERİNDE İŞVERENLİK VE İŞYERİ TESCİLİ..................................................................................................................................53
5.1- İnşaat, tamirat, tadilat ve tesisat işlerinin özel olarak yapılması halinde işverenlik ve işyeri tescili.............................................................................................................................53 5.2- İnşaat, tamirat, tadilat ve tesisat işlerinin ihale suretiyle yaptırılması.............................55 6- KARA, DENİZ VE HAVA ARAÇLARINDA İŞVERENLİK VE TESCİL İŞLEMİ.......................................................................................................56 6.1- Kara taşıtlarında tescil işlemi....................................................................................57 6.2- Deniz taşıtlarında tescil işlemi..................................................................................57 6.3-Yabancı bandıralı gemilerde işyeri tescili..................................................................58 6.4- Aynı işkolunda bulunan birden çok kara veya deniz yahut hava ulaştırma araçlarının tescil işlemi.......................................................................................................................58 7- RUHSATLARA VE TİCARET SİCİL MÜDÜRLÜKLERİ TARAFINDAN YAPILAN BİLDİRİMLERE İSTİNADEN YAPILACAK İŞYERİ TESCİLİ.................................59 7. 1- Genel Açıklamalar...................................................................................................59 7.2- Ticaret sicili müdürlüklerince tescil edilen şirket kuruluşlarına istinaden otomatik işyeri tescili................................................................................................................................59 7.3- Valilikler, belediyeler ve ruhsat vermeye yetkili diğer kamu ve özel hukuk tüzel kişilerince verilen yapı ruhsatlarına istinaden otomatik işyeri tescili.............................61 7.4- Diğer Hususlar..........................................................................................................63 8- İHALE KONUSU PERSONEL, ÖĞRENCİ VEYA DİĞER TAŞIMA İŞLERİNDE İŞYERİ DOSYASI TESCİL EDİLMESİ.......................................................................................................................63 9- MADEN VE TAŞ OCAĞI İŞYERLERİNİN TESCİLİ VE İŞVERENLİK İLİŞKİLERİ.....................................................................................................................63 10- NOTERLİK İŞYERLERİNİN TESCİLİ VE DEVRİ...............................................64 11- MÜMEYYİZ KÜÇÜKLERE VE SINIRLI EHLİYETSİZLERE AİT İŞYERLERİNİN TESCİLİ..........................................................................................................................65 12- KONSORSİYUM VE İŞ ORTAKLIĞI ŞEKLİNDE ÜSTLENİLEN İHALE KONUSU İŞLERİN TESCİLİ..........................................................................................................65 12.1- Konsorsiyum ve iş ortaklığında alt işverenlik........................................................65 13- KONUT İŞYERLERİ İLE İŞHANI VE PASAJ İŞYERLERİNDE İŞVERENLİK..................................................................................................................66 14-OKUL AİLE BİRLİKLERİNDE İŞYERİ TESCİLİ.................................................67 15- AİLE HEKİMLİKLERİNDE İŞYERİ TESCİLİ......................................................68
16- ÜLKEMİZLE ARASINDA SOSYAL GÜVENLİK SÖZLEŞMESİ OLMAYAN ÜLKELERDE İŞ ÜSTLENEN İŞVERENLERE AİT İŞYERLERİNİN TESCİLİ.......69 17- İSTİSNA AKDİ KAPSAMINDA ALMANYA’DA İŞ ALAN İŞVERENLERE AİT İŞYERLERİNİN TESCİLİ..............................................................................................70 18- 5510 SAYILI KANUNUN GEÇİCİ 20 NCİ MADDESİ KAPSAMINDA İŞYERİ TESCİLİ.....................................................................................................................71 19- YED-İ EMİN, TASFİYE MEMURLARI VE KAYYUMLAR..........................72 20- LİBYA’DA İŞ ALAN TÜRK İŞVERENLERE AİT İŞYERLERİNİN TESCİLİ.....................................................................................................................72 21- İŞSİZLİK ÖDENEĞİNDEN YARARLANAN KİŞİLER İLE TÜRKİYE İŞ KURUMU TARAFINDAN DÜZENLENEN MESLEK EDİNME, GELİŞTİRME VE DEĞİŞTİRME EĞİTİMİNE KATILAN KURSİYERLER İÇİN İŞYERİ DOSYASI TESCİLİ....................................................................................................................73 BEŞİNCİ BÖLÜM İŞYERİ DOSYALARININ KANUN KAPSAMINDAN ÇIKARILMASI VE İZ İŞLEMLERİ..........................................................................................................73 1-İŞYERİ DOSYALARININ KANUN KAPSAMINDAN ÇIKARILMASI İŞLEMLERİ.............................................................................................................73 1.1-En az iki yıllık süreden bu yana gayri faal olan işyerlerinin 5510 sayılı kanun kapsamından çıkarılması ve iz işlemleri....................................................................................................................73 1.2-“İşyeri teftişten sarfınazar tutanağı” ve “İşyerinin kanun kapsamından çıkarılma fişi...........................................................74 2- İŞYERİ DOSYALARININ İMHA İŞLEMLERİ................................................75 3-KANUN KAPSAMINDAN ÇIKMIŞ İŞYERLERİNDEN AYLIK PRİM VE HİZMET BELGESİ/MUHTASAR VE PRİM HİZMET BEYANNAMESİ VERİLMESİ.............................................................................................................75 İKİNCİ KISIM SİGORTA PRİMİNE ESAS KAZANÇLAR İLE SİGORTA PRİMİNE TABİ OLMAYACAK KAZANÇLAR............................................................................76
BİRİNCİ BÖLÜM GÜNLÜK KAZANÇ SINIRLARI VE PRİME ESAS KAZANCIN ÜST SINIRINI AŞAN PRİMLERİN İADE İŞLEMLERİ 1-GÜNLÜK KAZANÇ SINIRLARI.......................................................................76 2-PRİME ESAS KAZANCIN ÜST SINIRINI AŞAN PRİMLERİN İADE İŞLEMLER...............................................................................................................76 İKİNCİ BÖLÜM KANUNUN 4 ÜNCÜ MADDESİNİN BİRİNCİ FIKRASININ (a) BENDİ KAPSAMINDAKİ SİGORTALILAR YÖNÜNDEN SİGORTA PRİMİNE ESAS OLAN VE OLMAYAN KAZANÇLAR İLE KISMEN PRİME TABİİ TUTULACAK KAZANÇLAR........................................................................................................78 1- KANUNUN 4 ÜNCÜ MADDESİNİN BİRİNCİ FIKRASININ (a) BENDİ KAPSAMINDAKİ SİGORTALILAR YÖNÜNDEN PRİME ESAS KAZANÇLAR.........................................................................................................78 1.1-Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki sigortalılar yönünden ücret ve ücret niteliğindeki kazançların prime tabii tutulması................79 1.2- Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki sigortalılar yönünden ücret dışı ödemelerin prime tabii tutulması.............................................80 1.3- Hizmet akdinin feshinin geçersizliği halinde yapılacak ödemeler..................81 1.4. Sigortalıların idari yargı kararlarına istinaden görevlerine iade edilmesi üzerine yapılacak işlem.........................................................................................................................82 2- KANUNUN 4 ÜNCÜ MADDESİNİN BİRİNCİ FIKRASININ (A) BENDİ KAPSAMINDAKİ SİGORTALILAR YÖNÜNDEN KISMEN PRİME TABİ TUTULACAK KAZANÇLAR.........................................................................................................83 2.1- Yemek bedeli....................................................................................................83 2.2- Çocuk zammı (yardımı).....................................................................................86 2.3- Aile zammı (yardımı)........................................................................................87 2.4- Özel sağlık sigortalarına ve bireysel emeklilik sistemine ödenen ve aylık toplamı asgarî ücretin % 30 unu geçmeyen özel sağlık sigortası primi ve bireysel emeklilik katkı payları tutarları......................................................................................................................88 3- KANUNUN 4 ÜNCÜ MADDESİNİN BİRİNCİ FIKRASININ (A) BENDİ
KAPSAMINDAKİ SİGORTALILAR YÖNÜNDEN PRİME TABİ TUTULMAYACAK KAZANÇLAR..........................................................................................................88 3.1. Ayni Yardımlar.................................................................................................88 3.2. Ölüm, Doğum ve Evlenme Yardımları.............................................................88 3.3. Görev Yollukları..............................................................................................89 3.4. Seyyar Görev Tazminatı, Kıdem Tazminatı, İş Sonu Tazminatı veya Kıdem Tazminatı Mahiyetindeki Toplu Ödemeler ve Keşif Ücreti.....................................................89 3.5. İhbar Tazminatı................................................................................................90 3.6- Kasa Tazminatı (Mali Sorumluluk Tazminatı)................................................90 3.7. Kanunda İstisna Olarak Sayılmayan Diğer Ödemeler......................................90 ÜÇÜNCÜ BÖLÜM KANUNUN 4 ÜNCÜ MADDESİNİN BİRİNCİ FIKRASININ (A) BENDİ KAPSAMINDAKİ SİGORTALILAR YÖNÜNDEN PRİME ESASLARIN KAZANÇLARIN BELİRLENMESİNDE DİĞER HUSUSLAR...........................................................................................................91 1-İŞVERENLERE YÖNELİK OLARAK AÇILAN ALACAK DAVALARINDA ALINAN KARARLARA İLİŞKİN YAPILACAK İŞLEMLER.............................................................................................................91 1.1-Alacak davaları yönünden................................................................................91 1.2-Bahsekonu mahkeme kararlarına istinaden sosyal güvenlik il müdürlüklerince/sosyal güvenlik merkezlerince yapılacak diğer işlemler....................................................92 2-657 SAYILI KANUNUN 4 ÜNCÜ MADDESİNİN BİRİNCİ FIKRASININ (B) BENDİ UYARINCA İSTİHDAM EDİLEN SÖZLEŞMELİ PERSONELE YAPILAN EK ÖDEMELERDEN SİGORTA PRİMİ KESİNTİSİ YAPILIP YAPILMAYACAĞI ..................................................................................................................................92 3-ALTIN BEDELLERİNİN PRİME TABİ OLUP OLMAYACAKLARI..............................................................................................93 4- İŞ AKDİNİN İKALE (BOZMA) SURETİYLE SONLANMASI HALİNDE YAPILACAK ÖDEMELERİN SİGORTA PRİMİNE ESAS KAZANCA DAHİL EDİLİP EDİLMEYECEĞİ VE İKALE (BOZMA) TAZMİNATI ADI ALTINDA YAPILAN ÖDEMELERİN KIDEM TAZMİNATI MAHİYETİNDEKİ TOPLU ÖDEMELER KAPSAMINDA DEĞERLENDİRİLİP
Belgenin tamamı için yukarıdaki PDF'i görüntüleyin veya indirin.