EMEKLİLİK İŞLEMLERİ HAKKINDA 06/11/2018 TARİHLİ VE 2018/38 SAYILI GENELGE
Yükleme tarihi: 06 Kasım 2018 · Belge No: 2018/38 · 2018-38
Belge görünmüyorsa yeni sekmede açın → veya Google görüntüleyici ile açın →
Özet
06/11/2018 tarihli ve 2018/38 sayılı "Emeklilik İşlemleri" Genelgesi, 5510 sayılı Kanuna göre 4/1-(a), 4/1-(b) ve 4/1-(c) sigortalılarının emeklilik (malullük, yaşlılık, ölüm, iş kazası/meslek hastalığı) işlemleri ile 3201 sayılı Kanuna göre yurt dışı borçlanmasına dayalı aylıkları düzenleyen, dört kısım ve on sekiz bölümden oluşan ~360 sayfalık en kapsamlı master referans genelgedir. Birinci Kısım aylığa hak kazanmayı etkileyen temel kavramları (sigortalılık süresi, prim ödeme gün sayısı, fiili hizmet süresi zammı, yaş hadleri ve indirimleri) düzenler. İkinci Kısım kısa ve uzun vadeli sigorta kollarından sağlanan yardımları altı bölümde ele alır: iş kazası/meslek hastalığı (sürekli iş göremezlik geliri, ölüm geliri hesaplama ve birleştirme), malullük sigortası (malul sayılma, aylığa hak kazanma, kesilme/yeniden başlama), yaşlılık sigortası (506/1479 sayılı Kanunların geçici madde kademelerine göre farklı dönemlerde sigortalı olanların hak kazanma koşulları, aylık başlangıcı, kesilme-yeniden bağlanma, mahkeme kararıyla göreve iade), ölüm sigortası (eş/çocuk/ana-baba hak sahipliği koşulları, evlenme ve cenaze ödeneği, hisse oranları), uzun vadeli sigorta kollarına ilişkin ortak uygulamalar (geçici 63. madde, SGDP, muhtar sigortalılar) ve yurt dışı borçlanmasında tahsis işlemleri (sigortalılık başlangıcı, yurda kesin dönüş, aylık hesaplama). Üçüncü Kısım aylık hesaplama sistemini (2008/Ekim öncesi-sonrası karma sistem, kısmi aylık A/B hesapları, 2925/2926 sayılı Kanuna tabi sigortalılar, FHSZ ve borçlanmaların aylık hesabında değerlendirilmesi) ayrıntılı formüllerle açıklar. Dördüncü Kısım (Ortak Hükümler) on sekiz bölümde intibak işlemleri, alt sınır aylıkları, gelir ve aylıkların birleşmesi, zamanaşımı ve hak düşürücü süre, mahkeme kararlarının uygulanması, toptan ödeme, sevk/kontrol muayene ve Kurum Sağlık Kurulu işlemleri, sosyal yardım zammı, avans/ek ödeme/bayram ikramiyesi, rücu ve peşin sermaye değerleri, belediye başkanlarının tazminatları, vazife/harp malullüğü (2330 sayılı Kanun dahil), 667/670/675/684/690 sayılı KHK'lara göre düzenlemeler (15 Temmuz gazileri dahil), yersiz ödemeler (kapsamı, tespiti, MOSİP işlemleri, faiz ve tebliğ), emeklilik talebinden sarfınazar/gelir-aylık ödemesi, tarım sigortası (2925 sayılı Kanun) ve Ek madde kapsamındaki (Ek 6, Ek 9) sigortalıların emeklilik işlemlerini kapsar. Genelge, kapak sayfasında listelenen 2019/16'dan 2026/14'e kadar çok sayıda değişiklik genelgesinin işlenmiş hâli olarak güncel tutulmaktadır; yüzlerce alt başlık altındaki formüller, tablolar ve örnekler kapsamı ve teknik ayrıntı yoğunluğu nedeniyle tek tek özetlenmemiştir.
Belge Metni
i SOSYAL GÜVENLİK KURUMU Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, Kanun ile Yürürlükten Kaldırılan Kanunlar ve İlgili Yönetmeliklere İstinaden Kanunun 4 Üncü Maddesinin Birinci Fıkrasının (a), (b) ve İlk Defa 2008/Ekim Ay Başından İtibaren (c) bendi Kapsamında Sigortalı Olanların Emeklilik İşlemleri ile 3201 Sayılı Yurt Dışında Bulunan Türk Vatandaşlarının Yurt Dışında Geçen Sürelerinin Sosyal Güvenlikleri Bakımından Değerlendirilmesi Hakkında Kanuna Göre Borçlanılan Süreler Dikkate Alınarak Bağlanan Aylıklara İlişkin Emeklilik İşlemleri GENELGE 15/08/2019 tarihli ve 2019/16 sayılı 21/05/2020 tarihli ve 2020/15 sayılı 11/12/2020 tarihli ve 2020/51 sayılı 10/03/2021 tarihli ve 2021/5 sayılı 31/05/2021 tarihli ve 2021/19 sayılı 02/07/2021 tarihli ve 2021/23 sayılı 14/09/2021 tarihli ve 2021/31 sayılı 17/09/2021 tarihli ve 2021/32 sayılı 20/10/2021 tarihli ve 2021/35 sayılı 03/11/2021 tarihli ve 2021/37 sayılı 03/03/2022 tarihli ve 2022/5 sayılı 06/12/2022 tarihli ve 2022/25 sayılı 24/01/2023 tarihli ve 2023/6 sayılı 13/03/2023 tarihli ve 2023/13 sayılı 07/06/2023 tarihli ve 2023/20 sayılı 19/10/2023 tarihli ve 2023/26 sayılı 13/08/2024 tarihli ve 2024/10 sayılı 07/02/2025 tarihli ve 2025/4 sayılı 21/05/2026 tarihli ve 2026/14 sayılı Genelgeler işlenmiş haliyle 06 KASIM 2018
ii İÇİNDEKİLER BİRİNCİ KISIM AYLIĞA HAK KAZANMA KOŞULLARINI ETKİLEYEN TEMEL EMEKLİLİK KAVRAMLARI 1. Sigortalılık Süresi ................................................................................................................. 1 1.1. Sigortalılık Süresinin Başlangıcını Etkileyen Faktörler .................................................... 2 1.1.1. İşe Giriş Tarihi ile Primlerin Ödenmeye Başladığı Tarihin Farklı Olması .................... 2 1.1.2. Kurumca Devir Alınan 506 Sayılı Kanunun Geçici 20 nci Maddesi Kapsamındaki Sandıklar................................................................................................................................... 2 1.1.3. 18 Yaşın Altında Geçen Hizmetler ................................................................................ 2 1.1.4. Birden Fazla Sigortalılık Haline Tabi Olma .................................................................. 4 1.1.5. Kanunun Yürürlük Tarihinden Önce Birden Fazla Sosyal Güvenlik Kanununa Tabi Hizmeti Olanlar ........................................................................................................................ 4 1.1.6. Borçlanmalar .................................................................................................................. 4 1.2. Sigortalılık Süresine Eklenen Süreler ............................................................................... 4 2. Prim Ödeme Gün Sayısı ....................................................................................................... 4 2.1. Prim Ödeme Gün Sayısı Koşulları ve Prim Ödeme Gün Sayılarını Oluşturan Hizmetler 4 2.2. Prim Ödeme Gün Sayısına Eklenen Süreler ..................................................................... 5 2.2.1. Maden İşyerlerinin Yer Altı İşlerinde Geçen Çalışmalar.............................................. 5 2.2.2. 5434 Sayılı Kanunun Mülga 32 nci Maddesine Göre FHSZ ......................................... 5 2.2.3. Fiili Hizmet Süresi Zammına (FHSZ) Tabi Çalışmalar ................................................. 6 2.2.4. Başka Birinin Sürekli Bakımına Muhtaç Derecede Ağır Engelli Çocuğu Bulunan Kadın Sigortalılar ................................................................................................................................ 6 3. Yaş ........................................................................................................................................ 7 3.1. Sigortalı Emeklilik İşlemlerinde Yaş Kavramı ve Uygulaması ........................................ 7 3.2. Yaş Hadlerinden İndirim Yapılması ................................................................................. 8 3.2.1. 506 Sayılı Kanunun Mülga Ek 5 inci Maddesi Kapsamındaki İtibari Hizmet Süreleri . 8 3.2.2. FHSZ Kapsamındaki Hizmetler ..................................................................................... 8 3.2.3. Başka Birinin Sürekli Bakımına Muhtaç Derecede Ağır Engelli Çocuğu Bulunan Kadın Sigortalılar ................................................................................................................................ 9 4. 4/1-(a) Kapsamında Aylık Bağlanacak Sigortalılardan 506/Ek 5, 5434/32 ve Kanunun 40 ıncı Maddesine Tabi Hizmetlerin Aylığa Hak Kazanma Koşullarında Değerlendirilmesi ...... 9 4.1. 506/Ek 5 ve Kanunun 40 ıncı Maddesine Tabi Hizmetlerin Değerlendirilmesi ............. 11 4.2. Kanunun Geçici 48 inci Maddesine Göre Prim Farkını Ödeyenlerin Fiili Hizmet Süresi Zammından Yararlanmasına İlişkin Usul ve Esaslar ............................................................. 15 4.3. 5434 sayılı Kanunun mülga 32 nci ve Kanunun 40 ıncı Maddesi Kapsamındaki Hizmetlerin Değerlendirilmesi ............................................................................................... 15 İKİNCİ KISIM KISA VE UZUN VADELİ SİGORTA KOLLARINDAN SAĞLANAN YARDIMLAR BİRİNCİ BÖLÜM İŞ KAZASI VE MESLEK HASTALIĞI SİGORTASI 1. Sürekli İş Göremezlik Geliri ............................................................................................. 18 1.1. Sürekli İş Göremezlik Gelirinin Hesaplanması ............................................................... 18 1.2. İş Kazası ve Meslek Hastalığında Hizmetlerin Birleştirilmesi ....................................... 23 1.3. Birden Fazla İş Kazasına Uğrama Durumu..................................................................... 25 1.4. Gelir Alt Sınırı ................................................................................................................. 26 1.5. Gelirlerde Yapılan Artırım ve İndirimler ........................................................................ 26 1.6. Sürekli İş Göremezlik Derecesi İtirazlarıyla İlgili Mahkeme Kararları Hakkında Yapılacak İşlemler.................................................................................................................. 27
iii 1.7. Gelirin Başlangıcı ............................................................................................................ 28 1.8. Gelirin Sermayeye Çevrilmesi ........................................................................................ 29 1.9. Maddi Tazminatların Gelirlerden Kesilmesi ................................................................... 29 1.10. Diğer Hususlar............................................................................................................... 30 2. Ölüm Geliri ........................................................................................................................ 32 2.1. Ölüm Gelirinin Hesaplanması ......................................................................................... 32 2.2. Ölüm Geliri İşlemlerinde Ölüm Nedeninin Belirlenmesi Usul ve Esasları ile Ölüm Geliri Bağlanacak Sigortalı Dosyasında Bulunması Gereken Belgeler ........................................... 33 2.3. 2008/Ekim Öncesi Ölen ve SİD Oranı % 50’nin Altında Olup Ölüm Nedeni İş Kazası ve Meslek Hastalığına Bağlı Olmayan Sigortalıların Hak Sahiplerine Yapılacak İşlemler ....... 34 3. Sürekli İş Göremezlik Geliri/Ölüm Geliri Dosyalarının Tasnifi ........................................ 35 İKİNCİ BÖLÜM MALULLÜK SİGORTASI 1. Malullük Sigortasından Sağlanan Yardımlar ..................................................................... 35 2. Malul Sayılma .................................................................................................................... 35 3. Malullük Aylığına Hak Kazanma Koşulları....................................................................... 38 4. Malullük Aylığının Başlangıcı ........................................................................................... 39 5. Malullük Aylığı Başvurusu ve İstenecek Belgeler ............................................................. 40 6. Malullük Aylığının Kesilmesi, Yeniden Başlaması ve Durum Değişiklikleri ................... 41 7. Malullük Aylığı Almakta İken Çalışma Nedeniyle Aylığın Kesilmesi Gerektiği Daha Sonra Tespit Edilenler ...................................................................................................................... 43 ÜÇÜNCÜ BÖLÜM YAŞLILIK SİGORTASI 1. Yaşlılık Sigortasından Sağlanan Yardımlar ....................................................................... 45 2. Yararlanma Koşulları ......................................................................................................... 45 2.1. Genel Koşullar................................................................................................................. 45 2.1.1. 4/1-(a) ve 4/1-(b) Kapsamında 8/9/1999 (Dahil) Tarihinden Önce Sigortalı Olanlar .. 45 2.1.1.1. 4/1-(a) Kapsamındaki Sigortalılar ............................................................................. 45 2.1.1.1.1. 506 Sayılı Kanunun Geçici 81/A Bendine Göre Aylığa Hak Kazanma Koşulları . 45 2.1.1.1.2. 506 Sayılı Kanunun Geçici 81 inci maddesinin birinci fıkrasının (B) Bendine Göre Aylığa Hak Kazanma Koşulları ............................................................................................. 46 2.1.1.1.2.1. 3/3/2023 (Hariç) Tarihinden Önce Talepte Bulunanlar ...................................... 46 2.1.1.1.2.2. 3/3/2023 (Dahil) Tarihinden Sonra Talepte Bulunanlar ..................................... 47 2.1.1.1.3. 506 Sayılı Kanunun Geçici 81/C Bendine Göre Aylığa Hak Kazanma Koşulları . 48 2.1.1.2. 4/1-(b) Kapsamındaki Sigortalılar ............................................................................. 48 2.1.1.2.1. 1479 Sayılı Kanunun Geçici 10 uncu Maddesinin Birinci Fıkrasına Göre Aylığa Hak Kazananlar ...................................................................................................................... 48 2.1.1.2.2. 1479 Sayılı Kanunun Geçici 10 Uncu Maddesinin İkinci Fıkrasına Göre Aylığa Hak Kazananlar .............................................................................................................................. 49 2.1.1.2.2.1. 3/3/2023 (Hariç) Tarihinden Önce Talepte Bulunanlar ...................................... 49 2.1.1.2.2.2. 3/3/2023 (Dahil) Tarihinden Sonra Talepte Bulunanlar ..................................... 49 2.1.1.2.3. 1479 Sayılı Kanunun Geçici 10 Uncu Maddesinin Üçüncü Fıkrasına Göre Aylığa Hak Kazananlar ...................................................................................................................... 50 2.1.2. 4/1-(a) ve 4/1-(b) Kapsamında 8/9/1999 (Hariç) ila 30/4/2008 (Dahil) Tarihleri Arasında Sigortalı Olanlar ...................................................................................................... 51 2.1.2.1. 4/1-(a) Kapsamındaki Sigortalılar ............................................................................. 51 2.1.2.2. 4/1-(b) Kapsamındaki Sigortalılar ............................................................................. 51 2.1.3. 30/4/2008 (Hariç) Sonrasında Sigortalı Olanlar........................................................... 51 2.2. Özel Koşullar................................................................................................................... 52 2.2.1. Kanuna Göre Özel Şartlarla Aylığa Hak Kazanma Koşulları ...................................... 52
iv 2.2.1.1. İşe Başlamadan Önce Malul Olanlar ......................................................................... 53 2.2.1.2. Çalışma Gücündeki Kayıp Oranı % 40-% 59 Arasında Olanlar ............................... 54 2.2.1.3. Maden İşyerlerinin Yer Altı İşlerinde Çalışanlar ...................................................... 55 2.2.1.4. Erken Yaşlanan Sigortalılar ...................................................................................... 56 2.2.1.5. 4/1-(c) Kapsamındaki Sigortalılar Bakımından Özel Koşullar ................................. 56 2.2.1.5.1. Aylık Miktarının Tespiti......................................................................................... 58 2.2.1.5.1.1. Cumhurbaşkanlığı Yaşlılık Aylığı ..................................................................... 58 2.2.1.5.1.2. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı ve Başbakan Yaşlılık Aylığı ................ 58 2.2.1.5.1.3. Cumhurbaşkanı Yardımcılığı, Bakanlık ve Türkiye Büyük Millet Meclisi Üyeliği Görevinde Bulunanların Yaşlılık Aylığı ................................................................................ 58 2.2.1.5.2. Aylıkların Artırılması ve Hazineden Tahsil ........................................................... 59 2.2.2. 2008/Ekim Ay Başından Önce Sigortalı Olan 4/1-(a) Sigortalılarının Özel Şartlara Göre Aylığa Hak Kazanma Koşulları ............................................................................................. 59 2.2.2.1. Maden İşyerlerinin Yer Altı İşlerinde Çalışanlar ...................................................... 59 2.2.2.2. İlk Defa Sigortalı Oldukları Tarihte Malul Olan Sigortalılar .................................... 60 2.2.2.3. Engelliliği Nedeniyle Vergi İndiriminden Yararlananlar.......................................... 60 3.Yaşlılık Aylığı Başvurusu ................................................................................................... 61 4. Yaşlılık Aylığının Başlangıcı ............................................................................................. 63 5. Prim Borcu Olan Sigortalıların Aylık Başlangıcı .............................................................. 64 6. Yaşlılık Aylığının Kesilmesi ve Yeniden Bağlanması ....................................................... 68 6.1. İlk Defa Kanuna Tabi Sigortalı Olanlar .......................................................................... 68 6.2. Kanunun Yürürlük Tarihinden Önce Sigortalı Olanlar ................................................... 69 6.3. Aylık Kesildikten Sonra Yeniden Çalışmaya Başlayanların Hizmetlerinin Değerlendirilmesi ................................................................................................................... 70 6.4. 5335 Sayılı Kanun Kapsamında Çalışmaya Başlayanların Aylık Kesildikten Sonraki Hizmetlerinin Değerlendirilmesi ............................................................................................ 71 6.4.1. Aylığın Kesilme Tarihinin Belirlenmesi ve Yeniden Bağlanmasında Aranacak Şartlar ................................................................................................................................................ 72 6.4.2. Aylık Bağlanacak Statü ve Aylık Hesabı ..................................................................... 72 6.5. Aylığa Hak Kazanma Koşullarının Oluşmadığının Aylık Bağlandıktan Sonra Tespit Edilmesi ve Aylığın Tekrar Başlaması................................................................................... 74 6.5.2. Aylık Bağlandıktan Sonra Prim Borcu Olduğu Tespit Edilenler ................................. 74 6.6. Çalışma Nedeniyle Aylığın Kesilmesi Gerektiği Daha Sonra Tespit Edilenler.............. 76 6.7. Aylık Bağlandıktan Sonra Prim Ödeme Gün Sayısı Eksik Olduğu Tespit Edilenler ..... 76 6.8. İş Akitleri Feshedilen veya Görevlerine Son Verilen Sigortalılardan Mahkeme Kararıyla Görevlerine İade Olunanların Aylıklarının Kesilmesi ve Yeniden Başlatılması ................... 82 7. 4/1-(a) Sigortalıları İçin Kıdem Tazminatı ......................................................................... 83 DÖRDÜNCÜ BÖLÜM ÖLÜM SİGORTASI 1. Ölüm Sigortasından Sağlanan Yardımlar ........................................................................... 84 2. Yararlanma Şartları ............................................................................................................ 84 2.1. Sigortalıya İlişkin Koşullar ............................................................................................. 85 2.2. Hak Sahiplerine İlişkin Koşullar ..................................................................................... 87 2.2.1. Eşe Aylık Bağlama Şartları .......................................................................................... 87 2.2.2. Çocuklara Aylık Bağlama Şartları ............................................................................... 88 2.2.2.1. Erkek Çocuklar .......................................................................................................... 91 2.2.2.2. Kız Çocuklar ............................................................................................................. 93 2.2.2.3. Malul Çocuklar .......................................................................................................... 93 2.2.3. Ana ve Baba ................................................................................................................. 93 2.2.4. Ana ve Babaların Gelir Tespit İşlemleri ...................................................................... 95
Belgenin tamamı için yukarıdaki PDF'i görüntüleyin veya indirin.