2013/11 SAYILI SİGORTALILIK İŞLEMLERİ GENELGESİ (2025/15 SAYILI GENELGE İLE DEĞİŞİK)
Yükleme tarihi: 01 Ocak 2013 · Belge No: 2013/11 · 2013-11
Belge görünmüyorsa yeni sekmede açın → veya Google görüntüleyici ile açın →
Özet
22/2/2013 tarihli ve 2013/11 sayılı "Sigortalılık İşlemleri Hakkında" Genelge, 5510 sayılı Kanuna göre sigortalılığın tüm türlerini, başlangıç/bitiş bildirimlerini ve prim tahsili esaslarını on iki kısımda düzenleyen, SGK mevzuatının en temel ve en sık atıfta bulunulan master referans genelgesidir (bu belge 2/9/2025 tarihli ve 2025/15 sayılı Genelge dahil çok sayıda değişiklik genelgesinin işlenmiş güncel hâlidir; ~1750 sayfa, 36 ek). Birinci Kısım 4/1-(a) sigortalılarını (hizmet akdiyle çalışanlar, sendika/dernek/vakıf/kooperatif çalışanları, sanatçılar, yabancılar, usta öğreticiler, güvenlik korucuları, ev hizmetlisi, aile hekimleri, anonim şirket kurucu ortakları, doğum sonrası yarım çalışma ödeneği alanlar, sigortalı sayılmayanlar), sigortalılığın başlangıcı/bildirimi/tescili ve sona ermesini altı bölümde kapsar. İkinci Kısım 4/1-(a) kapsamındaki diğer sigortalıları (2925 sayılı Kanuna tabi tarım işçileri, Ek-5 tarım/orman süreksiz çalışanlar, Ek-6 taksi-dolmuş şoförleri, geçici 20. madde sandıkları) düzenler. Üçüncü Kısım 4/1-(b) sigortalılarını (ticari/serbest meslek kazancı sahipleri, esnaf, şirket ortakları, köy-mahalle muhtarları, jokey/antrenörler, Ek-9 madde tarımsal kesinti sorumluları, geçici 17. ve geçici 63. madde -sigortalılığın durdurulması/ihyası- uygulamaları, 7538 sayılı Kanunla eklenen geçici 107. madde) kapsar. Dördüncü Kısım 4/1-(c) kamu görevlilerini; Beşinci Kısım yabancı uyrukluların (a) ve (b) bendi sigortalılığını (çalışma izni, geçici koruma statüsü, mülteciler, sözleşmeli/sözleşmesiz ülke vatandaşları) düzenler. Altıncı Kısım gelir/aylık almakta iken yeniden çalışmaya başlayanları (yaşlılık/malullük aylığı sonrası a/b/c bentlerine göre farklı kurallar, harp/vazife malulleri, SGDP kesintisinin kaldırılması); Yedinci Kısım isteğe bağlı sigortalılığı (şartlar, başlangıç-bitiş, zorunlu sigortalılıkla çakışma, 1/10/2008 öncesi düzenlemeler, gelir vergisinden muaf kadınlar, 5434 sayılı Kanuna tabi isteğe bağlı iştirakçilik) sekiz bölümde ele alır. Sekizinci Kısım sigortalılık süresine eklenen süreleri (fiili hizmet süresi zammı, itibari hizmet süresi, ağır engelli çocuğu olan kadın sigortalılara tanınan ilave süre); Dokuzuncu Kısım sigortalılık sürelerinin birleştirilmesini (2008 Ekim öncesi/sonrası hizmet çakışmaları, tarım-diğer statü çakışmaları, aynı kişinin hem sigortalı hem ortak olduğu işyerlerinden bildirilmesi); Onuncu Kısım hizmet borçlanmalarını (41. madde -doğum, askerlik, doktora/uzmanlık, avukatlık stajı, kısmi süreli çalışma-, geçici maddelere göre borçlanmalar, 4/1-c borçlanmaları, vergi borçlanması, borçlanılan hizmetlerle malullük/ölüm aylığına hak kazanma) altı bölümde kapsar. Onbirinci Kısım primini kendi ödeyen sigortalılara ilişkin eksik/yersiz alınan tutarların iadesini; Onikinci Kısım diğer hususları düzenler. Eklerde (Ek-1'den Ek-36'ya) yürürlükten kaldırılan/değiştirilen genelgeler listesi, işe giriş/çıkış bildirgesi örnekleri, sosyal güvenlik sözleşmeli ülkeler tablosu, borçlanma dilekçe örnekleri ve fiili hizmet süresi zammı prim belgeleri yer alır. Genelgenin binlerce alt başlığı, örneği ve tarih bazlı geçiş kuralı kapsamı ve teknik ayrıntı yoğunluğu nedeniyle tek tek özetlenmemiştir; bu genelgeyi değiştiren 2014/5, 2014/32, 2015/19, 2016/20, 2019/9, 2020/21 gibi amendment genelgeleri sitede ayrıca özetlenmiştir.
Belge Metni
EMEKLİLİK HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2013/11 SAYILI SİGORTALILIK İŞLEMLERİ HAKKINDA GENELGE (2/9/2025 tarihli ve 2025/15 sayılı Genelge İşlenmiş Haliyle) EYLÜL 2025 SOSYAL GÜVENLİK KURUMU
II İÇİNDEKİLER BİRİNCİ KISIM .................................................................................................................................. 2 KANUNUN 4 ÜNCÜ MADDESİNİN BİRİNCİ................................................................................ 2 FIKRASININ (a) BENDİ KAPSAMINDA OLAN SİGORTALILAR ........................................... 2 BİRİNCİ BÖLÜM................................................................................................................................ 2 Kanunun 4 üncü Maddesinin Birinci Fıkrasının (a) Bendine Tabi Çalışan Sigortalılar .............. 2 1- Sigortalı sayılanlar ............................................................................................................... 3 1.1- Hizmet akdine tabi çalışanlar ....................................................................................................... 3 1.2- İşçi sendikaları ve konfederasyonları ile sendika şubelerinin başkanlıkları ve yönetim kurullarına seçilenler ............................................................................................................................ 5 1.2.1- 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) veya (C) fıkrasına tabi olup 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanununa göre sendika, konfederasyonlar ile şube başkanlıklarına seçilenler (Ek, 3/7/2015 tarihli ve 2015/19 sayılı Genelge).................................................................................................................................................. 5 1.3- Sanatçı, düşünür ve yazarlar ........................................................................................................ 6 1.4- Yabancı uyruklular........................................................................................................................ 7 1.5- 4081 sayılı Çiftçi Mallarının Korunması Hakkında Kanuna göre çalıştırılanlar .................... 7 1.6- 1593 sayılı Umumi Hıfzısıhha Kanununda belirtilen umumi kadınlar .................................... 7 1.7- Usta öğreticiler ve kamu idarelerinde ders ücreti karşılığı görev verilenler ........................... 7 1.8- 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) ve (C) bentleri kapsamında çalıştırılanlar ......... 8 1.9- İŞKUR tarafından düzenlenen Toplum Yararına Çalışma Programlarından yararlananlar ......................................................................................................................................... 8 1.10- 4046 sayılı Kanun gereğince iş kaybı tazminatı alanlar ........................................................... 8 1.11- Kısmi çalışanların sigortalılığı (Mülga, 28/2/2014 tarihli ve 2014/5 sayılı Genelge) .............. 8 1.12- Avukat ve noterler (Teselsül, 28/2/2014 tarihli ve 2014/5 sayılı Genelge) .............................. 8 1.13- Gemi adamları (Teselsül, 28/2/2014 tarihli ve 2014/5 sayılı Genelge) ..................................... 9 1.14- Profesyonel sporcular (Teselsül, 28/2/2014 tarihli ve 2014/5 sayılı Genelge) ......................... 9 1.15- Köy ve güvenlik korucuları (Teselsül, 28/2/2014 tarihli ve 2014/5 sayılı Genelge) (Değişik, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ........................................................................ 10 1.16- Noter vekillerinin sigortalılığı (Ek, 28/2/2014 tarihli ve 2014/5 sayılı Genelge) ................... 12 1.17- Aile hekimliği (Ek, 11/12/2014 tarihli ve 2014/32 sayılı Genelge) ......................................... 12 1.18- Ev hizmetlerinde çalışanlar (Ek, 3/7/2015 tarihli ve 2015/19 sayılı Genelge) ...................... 13 1.19- Özel sağlık hizmeti sunucularında görev yapan hekimler (Ek, 3/7/2015 tarihli ve 2015/19 sayılı Genelge)........................................................................................................................ 13 1.20- Anonim şirketlerin kurucu ortaklarının sigortalılığı (Ek, 3/7/2015 tarihli ve 2015/19 sayılı Genelge) ...................................................................................................................................... 16 1.21- Derneklerde çalışanların sigortalılığı (Ek, 1/9/2016 tarihli ve 2016/20 sayılı Genelge) ....... 17
III 1.22- Belediye başkan yardımcılarının sigortalılığı (Ek, 1/9/2016 tarihli ve 2016/20 sayılı Genelge)................................................................................................................................................ 18 1.23- Doğum ve evlat edinme sonrası yarım çalışma ödeneği alanlar (Ek, 1/9/2016 tarihli ve 2016/20 sayılı Genelge)........................................................................................................................ 18 1.24-Kooperatiflerde Çalışanların Sigortalılığı (Ek, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge)................................................................................................................................................ 19 1.25-Vakıflarda Çalışanların Sigortalılığı (Ek, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ......... 19 1.26- İhtiyat pilotların sigortalılığı (Ek, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) .................... 20 2- Bir veya Birden Fazla İşyerinde Çalışanların Gün Sayısının Tespiti (Ek, 11/12/2014 tarihli ve 2014/32 sayılı Genelge) ................................................................................... 21 2.1- Özel işyerinden kamu işyerine, kamu işyerinden özel işyerine geçenlerin gün sayısının belirlenmesi (Değişik, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) .................................................. 22 2.2- (4/a) ve (4/c) kapsamında aynı ayda çalışması olanların gün sayısının belirlenmesi ............ 26 2.3- (4/a) ve (4/b) kapsamında aynı ayda çalışması olanların gün sayısının belirlenmesi (Ek, 3/7/2015 tarihli ve 2015/19 sayılı Genelge) ........................................................................................ 26 2.4- Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılanların iş kazası geçirdiği tarihteki sigortalılığı (Ek, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge)................................................................................................................................................ 27 2.5- Birden fazla işyerinde kısmı süreli çalışma (Ek, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge)................................................................................................................................................ 28 İKİNCİ BÖLÜM ................................................................................................................................ 29 Bazı Sigorta Kollarına Tabi Olan Sigortalılar ................................................................................ 29 1- Ceza infaz kurumları ile tutukevlerinde çalışanlar ........................................................ 29 2- Aday çırak, çırak ve işletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciler, meslek lisesi veya yükseköğrenimleri sırasında staj yapanlar, mesleki ve teknik ortaöğretim sırasında tamamlayıcı eğitim ya da alan eğitimi gören öğrenciler, 2547 sayılı Kanuna tabi çalışan öğrenciler ve kamu kurum ve kuruluşları tarafından desteklenen projelerde görevli bursiyerler (Değişik, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ................................................... 29 2.1- 2547 sayılı Kanunun 46 ncı maddesine göre kısmi çalışanların 2008 yılı Ekim ayı başından önceki sigortalılığı (Ek, 1/9/2016 tarihli ve 2016/20 sayılı Genelge) ............................... 31 2.2- Çırakların sigortalılığı (Ek, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ................................. 31 3- Harp malulü, 2330 ve 3713 sayılı kanunlar veya 5434 sayılı Kanunun 56 ncı maddesine göre aylık bağlanan vazife malullerinden çalışmaya başlayanlar (Ek, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ........................................................................................................ 33 3.1- Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine göre çalışanlar (Ek, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ........................................................................................ 33 3.2- Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine göre çalışanlar (Ek, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ........................................................................................ 34 3.3- Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine göre çalışanlar (Ek, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ........................................................................................ 35 3.4- 7091 sayılı Kanun gereğince vazife malullüğü aylığı bağlanmayıp tazminat hakkından yararlananlar (Ek, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ....................................................... 36
IV 4- İŞKUR tarafından düzenlenen meslek edindirme, geliştirme ve değiştirme eğitimine katılan kursiyerler (Teselsül, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) .................... 36 5- Sosyal güvenlik sözleşmesi imzalanmamış ülkelerde iş üstlenen işverenlerin yanlarında çalıştırdıkları Türk işçiler (Teselsül, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ..... 37 6- İntörn öğrenciler (Teselsül, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ....................... 37 7- 4046 sayılı Kanun gereğince iş kaybı tazminatı alanlar (Teselsül, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) .................................................................................................................... 39 8- Ev hizmetlerinde ayda 10 günden az çalışanlar (Ek, 3/7/2015 tarihli ve 2015/19 sayılı Genelge) (Teselsül, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ............................................ 39 ÜÇÜNCÜ BÖLÜM ............................................................................................................................ 39 Sigortalı Sayılmayanlar ..................................................................................................................... 39 1- İşverenin işyerinde ücretsiz çalışan eşi ............................................................................ 39 2- Konut içinde yapılan işler ................................................................................................. 39 3- Ev hizmetlerinde çalışanlar ............................................................................................... 40 4- Askerlik hizmetini yapmakta olanlar (Değişik, 19/6/2020 tarihli ve 2020/21 sayılı Genelge)............................................................................................................................................... 40 5- Yabancı bir ülkede kurulu bir kuruluş tarafından o kuruluş adına geçici olarak çalışmaya gönderilenler ..................................................................................................................... 41 6- Tatbiki mahiyette yapım ve üretim işlerinde çalışan öğrenciler ................................... 41 7- İşe alıştırılmakta olan hasta ve maluller .......................................................................... 41 8- Tarım ve orman işlerinde çalışanlar ................................................................................ 41 9- Kamu idarelerinin dış temsilciliklerinde çalışanlar........................................................ 41 10- Gençlik ve spor faaliyetlerinde görevlendirilenler ........................................................ 42 11- Talepleri doğrultusunda 5434 sayılı Kanun kapsamına alınanlar .............................. 42 12- Ücretsiz izin verilen Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi sigortalılar ................................................................................................................................... 43 13- Kayyım olarak atananlar (Ek, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ................ 43 DÖRDÜNCÜ BÖLÜM ...................................................................................................................... 44 Sigortalılığın Başlangıcı, Kuruma Bildirilmesi ve Sigortalılık Tespiti.......................................... 44 1- Sigortalılığın Başlangıcı ..................................................................................................... 44 2- Sigortalıların Kuruma Bildirilmesi .................................................................................. 44 2.1- İşe başlamadan önce bildirilmesi gereken sigortalılar ............................................................. 44 2.2- İnşaat, balıkçılık ve tarım işyerlerinde işe başlatılacak sigortalılar (Değişik, 28/2/2014 tarihli ve 2014/5 sayılı Genelge) ......................................................................................................... 44 2.3- Yabancı ülkelere sefer yapan ulaştırma araçlarında sefer esnasında işe başlatılan sigortalılar ............................................................................................................................................ 45 2.4- İlk defa işyeri bildirgesi verecek işyerlerinde işe başlatılacak sigortalılar ............................. 45 2.5- Kamu idarelerince istihdam edilen 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanununa göre işsizlik sigortasına tabi olmayan sözleşmeli personel ................................................................................... 45
V 2.6- Kamu idarelerince yurtdışı teşkilatlarında çalıştırılmak üzere işe alınanlar ........................ 46 2.7- Hazine ve Maliye Bakanlığı vizesine bağlı olarak kamu idarelerinde çalışacaklar (Değişik, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ........................................................................ 46 2.8- Özelleştirilen işyerlerinden diğer kamu kurum ve kuruluşlarına naklen atanan sözleşmeli veya kapsam dışı personel ................................................................................................ 46 2.9- Aday çırak, çırak ve işletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciler, bursiyerler ile mesleki ve teknik ortaöğretim sırasında tamamlayıcı eğitim ya da alan eğitimi gören öğrenciler (Değişik, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) ...................................................... 47 2.10- Tutuklu ve hükümlüler ............................................................................................................. 47 2.11- İŞKUR kursiyerleri.................................................................................................................... 47 2.12- 4046 sayılı Kanuna göre iş kaybı tazminatı alanlar................................................................ 48 2.13- İŞKUR tarafından düzenlenen toplum yararına çalışma programlarından yararlananlar ....................................................................................................................................... 48 2.14- Naklen ve hizmet akdi sona ermeden aynı işverenin aynı ya da başka ünitede tescil edilmiş işyerinde çalışanlar ................................................................................................................ 48 2.15- İşverenin alt işverenine ait işyerinde çalışan sigortalılar ....................................................... 49 2.16- Devredilen işyerlerinden sigortalı bildirimi ............................................................................ 50 2.17- Nakledilen işyerlerinden sigortalıların bildirimi .................................................................... 50 2.18- Sigortalıların kendilerini bildirmesi ........................................................................................ 51 2.19- (4/a) kapsamında yaşlılık aylığı alıp aynı işyerinde çalışmaya devam edenlerden sigortalılık türünü değiştirenler (Ek, 28/2/2014 tarihli ve 2014/5 sayılı Genelge) ......................... 51 2.20- Doğum nedeniyle yarım çalışma ödeneği alanların bildirimi (Ek, 1/9/2016 tarihli ve 2016/20 sayılı Genelge)........................................................................................................................ 52 2.21-Güvenlik korucularının bildirimi (Ek, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) .............. 52 2.22- İşe iade davası sonunda işe başlatılan sigortalıların bildirimi (Ek, 19/6/2020 tarihli ve 2020/21 sayılı Genelge)........................................................................................................................ 52 3- Sigortalılık Tespiti (Ek, 28/2/2014 tarihli ve 2014/5 sayılı Genelge) .............................. 53 BEŞİNCİ BÖLÜM ............................................................................................................................. 53 İşe Giriş Bildirgesinin Düzenlenmesi, Kuruma Verilmesi ve......................................................... 53 Sigortalıların Tescili ........................................................................................................................... 53 1- Sigortalı işe giriş bildirgesinin Kuruma verilmesi .......................................................... 53 1.1- e-sigorta yoluyla verilmesi........................................................................................................... 53 1.2- Kağıt ortamında verilmesi .......................................................................................................... 54 1.3- Yasal süresinde verilmeyen sigortalı işe giriş bildirgeleri ........................................................ 55 2- Sigortalı işe giriş bildirgesinin düzenlenmesi .................................................................. 58 3- Sigortalıların tescil işlemleri ............................................................................................. 62 3.1- Re’sen tescil işlemleri .................................................................................................................. 62 3.2- İptal-İpka işlemleri ...................................................................................................................... 64 3.3- Diğer tescil işlemleri (Ek, 11/12/2014 tarihli ve 2014/32 sayılı Genelge)................................. 65
Belgenin tamamı için yukarıdaki PDF'i görüntüleyin veya indirin.