YURTDIŞI BORÇLANMA VE TAHSİS İŞLEMLERİ HAKKINDA 08/06/2011 TARİHLİ VE 2011/48 SAYILI GENELGE
Yükleme tarihi: 08 Haziran 2011 · Belge No: 2011/48 · 2011-48
Belge görünmüyorsa yeni sekmede açın → veya Google görüntüleyici ile açın →
Özet
8/6/2011 tarihli bu Genelge (2011/48), 8/5/1985 tarihli ve 3201 sayılı "Yurtdışında Çalışan Türk Vatandaşlarının Yurtdışında Geçen Sürelerinin Sosyal Güvenlikleri Bakımından Değerlendirilmesi Hakkında Kanun" ile 6/11/2008 tarihli Yönetmeliğe göre yurtdışı hizmetlerin borçlandırılması ve buna göre aylık bağlanması (tahsis) işlemlerinin usul ve esaslarını dört bölümde düzenler; ÖNEMLİ NOT: bu doküman, 15/8/2019 tarihli ve 2019/16 sayılı Genelge ile güncellenen metnini yansıtmakta olup, birçok alt başlık (özellikle borç hesaplama/başvuru yeri detayları ve tüm Üçüncü Bölüm'ü oluşturan aylık hesaplama formülleri) 2018-2019'da yürürlükten kaldırılmıştır (mülga) ve güncel uygulamada geçerli değildir. Birinci Bölüm (halen yürürlükte), 2147 sayılı eski Kanun (1978-1985, artık yürürlükte olmayıp yalnızca geçmiş borçlanmaları etkilediği için özetlenmiştir) ile 3201 sayılı Kanunun tarihsel gelişimini (ABD Doları bazlı borçlanma tutarının yıllar içindeki değişimi: 2,5→2→5→3,5 dolar; Anayasa Mahkemesi'nin "kesin dönüş" şartını iptali; 5754 sayılı Kanunla 2008'de yapılan kapsamlı değişiklik; 5997 sayılı Kanunla SGDP'ye geçiş) ve borçlanma/tahsise ilişkin temel kavramları (sigortalılık süresi, işsizlik süresi, kısmi aylık, kesin dönüş, sosyal yardım vb.) tanımlar. İkinci Bölüm (Yurtdışı Borçlanma İşlemleri), borçlanma şartlarını (Türk vatandaşı olma -pembe/mavi kart sahiplerinin durumu dahil-, sigortalılık/işsizlik/ev kadınlığı sürelerinin niteliği, 18 yaş öncesi ve vatandaşlık öncesi sürelerin hariç tutulması, Libya/Almanya istisna akdi kapsamındaki sürelerin borçlanma dışı olması) ayrıntılı açıklar (bir kısım alt başlık 2019'da mülga edilmiştir); halen yürürlükte olan kısımlarda İsviçre'den transfer edilen primlerin borçlanmaya mahsubu/iadesi, borçlanmadan vazgeçme ve iade esasları (kısmi iade yapılmaması, aylık bağlananların vazgeçemeyeceği) ve borçlanma sürelerinin sigortalılık başlangıcı/prim gün sayısı/yıllık kazanç tespiti/basamak intibakında nasıl değerlendirileceğine dair ayrıntılı formüller (günlük prime esas kazancın alt sınıra oranlanması yöntemi) yer alır. Üçüncü Bölüm (Tahsis İşlemleri - aylık hesaplama formülleri) 2019/16 sayılı Genelge ile 6/11/2018 tarihinden itibaren tamamen mülga edilmiştir. Dördüncü Bölüm (Ortak ve Diğer İşlemler, yürürlükte), aylıkların başlangıcını, ölen sigortalının hak sahiplerinin borçlanma ve aylık bağlama işlemlerini (Türk vatandaşlığı şartının borçlanma talep tarihinde hak sahibi için, borçlanılan dönemde ise ölen sigortalı için aranması; 2008 Ekim sonrası ölümlerde ölüm aylığı için 1800 gün şartı), farklı sigortalılık statüsünde sehven borçlandırılan sürelerin düzeltilmesini (borçlanma iptal edilmeyip doğru statüye aktarılması, aylık bağlandıktan sonra tespit halinde aylığın yeniden değerlendirilmesi), farklı statülerde birleştirilmiş borçlanmalarda basamak intibakı kuralını, 8/5/2008 öncesi (kazanılmış hak sahiplerinin 3,5 ABD Doları üzerinden ödemeye devam edebilmesi) ve zorunlu göç nedeniyle (1/1/1989-8/5/2008 arası Bulgaristan'dan zorunlu göçle gelenlerin, sadece yaşlılık aylığında geçerli olmak üzere) borçlanma haklarını düzenler. Genelge, önceki yurtdışı mevzuatına ilişkin tüm eski genelge/yazı/talimatları yürürlükten kaldırmıştır. Ekler: Yurtdışı Hizmet Borçlanma Talep Dilekçesi (Ek-1), Bulgaristan Hizmetlerini Borçlanma Talep Dilekçesi (Ek-2), Tahsis Talep ve Beyan Taahhüt Belgesi (Ek-3), 3201 sayılı Kanuna göre aylık talep/yoklama belgeleri (Ek-4, Ek-5) ve oturma vizesi-çalışma izni eşleşme tablosu (Ek-6) dahil toplam 14 ek form. Doküman büyük ölçüde ayrıntılı hesaplama formülleri ve prosedür adımları içerdiğinden, hâlâ yürürlükte olan kısımların genel çerçevesi özetlenmiş, mülga bölümlerin içeriği (artık uygulanmadığından) ayrıntılandırılmamıştır.
Belge Metni
Adres : Ziya Bey Cad. No: 6 Balgat/ANKARA Ayrıntılı Bilgi: Dr. H. BALTACI Dai. Bşk. Tel : (0312) 207 81 38 Faks: (0312) 207 81 89 e-posta: gssmaluliyet@sgk.gov.tr Elektronik Ağ: .www.sgk.gov.tr i Sayı : B.13.2.SGK.0.0.10.07.01/01-031/ 368 Konu : Yurtdışı borçlanma ve tahsis işlemleri 08/06/2011 G E N E LG E İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm ...................................................................................................................................... 1 GİRİŞ 1 1. Genel açıklamalar .......................................................................................................................... 1 1.1. 2147 sayılı Kanun ........................................................................................................................ 1 1.2. 3201 sayılı Kanun ........................................................................................................................ 3 2. Kavramlar ....................................................................................................................................... 4 İkinci Bölüm........................................................................................................................................ 5 YURTDIŞI BORÇLANMA İŞLEMLERİ ....................................................................................... 5 1. Borçlanmanın şartları .................................................................................................................... 5 1.1. Türk vatandaşı olmak ................................................................................................................. 6 1.2. Belirli nitelikte yurtdışı süreleri bulunmak .............................................................................. 7 1.2.1. Sigortalılık süreleri ................................................................................................................... 7 1.2.2. İşsizlik süreleri .......................................................................................................................... 7 1.2.3. Ev kadını olarak geçen süreler ................................................................................................ 8 1.2.4. Borçlanma kapsamında olmayan süreler .............................................................................. 8 1.2.5. Yurtdışı sürelerinin yurtiçi hizmet süreleri ile çakışması .................................................... 8 1.3. Hizmetleri belgelendirmek ......................................................................................................... 9 1.3.1. Sosyal güvenlik sözleşmesi akdedilen ülkelerde geçen sürelere ait belgeler ....................... 9 1.3.2. Sosyal güvenlik sözleşmesi akdedilmemiş ülkelerde geçen sürelere ait belgeler ................ 9 1.3.3. Ev kadını olarak geçen sürelere ait belgeler ........................................................................ 10 1.3.4. Sözleşmesiz ülkelerde Türk işverenlerce çalıştırılan Türk işçilerine ait belgeler ............ 10 1.3.5. Diğer ve ortak hususlar.......................................................................................................... 10 1.4. Yazılı istekte bulunmak ............................................................................................................ 10 2. Borçlanma için başvurulacak kurum ve birim.......................................................................... 10 3. Borç miktarının hesaplanması .................................................................................................... 11 4. Borç miktarının tebliği................................................................................................................. 11 5. Borç miktarının ödenmesi ........................................................................................................... 12 6. İsviçre prim transferine ait sürelerin borçlandırılması ............................................................ 13 7. Borçlanmadan vazgeçme ve borçlanma miktarının iadesi ....................................................... 14 8. Borçlanma sürelerinin değerlendirilmesi ................................................................................... 15 8.1. Sigortalılık süresi ve toplam prim ödeme gün sayısının tespitinde ...................................... 15 8.2. Yıllık kazançların tespitinde .................................................................................................... 16 8.3. Basamak intibakında ................................................................................................................ 18 Üçüncü Bölüm .................................................................................................................................. 20 TAHSİS İŞLEMLERİ...................................................................................................................... 20 1. Aylık bağlama şartları ........................................................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 1.1.Yurda kesin dönüş yapmak ................................................. Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 1.2.Borcun tamamını ödemek ................................................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 1.3.Sosyal güvenlik kanunlarına göre aylığa hak kazanmak . Hata! Yer işareti tanımlanmamış.
Adres : Ziya Bey Cad. No: 6 Balgat/ANKARA Ayrıntılı Bilgi: Dr. H. BALTACI Dai. Bşk. Tel : (0312) 207 81 38 Faks: (0312) 207 81 89 e-posta: gssmaluliyet@sgk.gov.tr Elektronik Ağ: .www.sgk.gov.tr ii 1.4. Kuruma yazılı başvuruda bulunmak ................................ Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2. 4/1(a) statüsünde aylıkların hesaplanması ........................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.1. 2008 Ekim (hariç) ayından önceki prim ödeme gün sayısına ait kısmi aylığın hesabıHata! Yer işare 2.1.1. 2000 yılı öncesi kısmi aylığın (A1) hesabı ....................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.1.1.1. Ortalama yıllık kazancın hesabı ve göstergenin tespitiHata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.1.1.2. Aylık bağlama oranının tespiti ..................................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.1.1.3. Tam aylığın hesabı ........................................................ Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.1.1.4. Kısmi aylığın hesabı ...................................................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.1.2. 2000 (dahil) yılı - Ekim (hariç) /2008 ayı arası prim ödeme gün sayısına ait kısmi aylığın (A2) hesabı ...................................................................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.1.2.1. Ortalama yıllık kazancın hesabı .................................. Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.1.2.2. Aylık bağlama oranının hesabı .................................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.1.2.3. Tam aylığın hesabı ........................................................ Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.1.2.4. Kısmi aylığın hesabı ...................................................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.2. 2008 Ekim (dahil) ayından sonraki prim ödeme gün sayısına ait aylığın hesabıHata! Yer işareti tan 2.2.1. Ortalama aylık kazancın hesabı...................................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.2.2. Aylık bağlama oranının hesabı ....................................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.2.3. Tam aylığın hesabı ........................................................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.2.4. Kısmi aylığın hesabı ......................................................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 2.3. Aylıkların birleştirilmesi..................................................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 3. 4/1(b) statüsünde aylıkların hesaplanması ........................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 3.1. 1/10/2008 tarihinden önceki kısmi aylığın hesabı ............. Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 3.2. 1/10/2008 tarihinden sonraki kısmi aylığın hesabı ........... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 3.3. Kısmi aylıkların birleştirilmesi .......................................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 3.4. 2926 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalıların aylıklarının hesabıHata! Yer işareti tanımlanmamış 4. 4/1(c) statüsünde aylıkların hesaplanması ........................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 5. Yoklama İşlemleri .................................................................. Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 6. Aylıkların kesilmesi ve yeniden bağlanması ........................ Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 6.1. 3201 sayılı Kanuna göre ...................................................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 6.2. İlgili sosyal güvenlik kanununa göre ................................. Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 7. Sosyal güvenlik destek primi uygulaması ............................ Hata! Yer işareti tanımlanmamış. 8. Kısmi aylıkların tam aylığa dönüştürülmesi ....................... Hata! Yer işareti tanımlanmamış. Dördüncü Bölüm .............................................................................................................................. 20 ORTAK VE DİĞER İŞLEMLER .................................................................................................. 20 1. Aylıkların başlangıcı .................................................................................................................... 20 2. Hak sahiplerin borçlanma ve aylık bağlama işlemleri ............................................................. 21 3. Farklı sigortalılık statüsünde borçlandırılan yurtdışı süreleri ................................................ 23 4. Borçlandırılan yurtdışı sürelerinin farklı statülerde birleştirilerek aylık bağlanması.......... 24 5. Kazanılmış haklar ........................................................................................................................ 24 6. Zorunlu göç nedeniyle Türk vatandaşlığına geçenlerin borçlanma ve tahsis işlemleri ......... 26 7. Yürürlükten kaldırılan genelgeler, genel yazılar ve e-Yurtdisi talimatları ............................ 27 Ek: 1…............................................................................................................................................... 29 Ek: 2…............................................................................................................................................... 31 Ek: 3…............................................................................................................................................... 33 Ek: 4…............................................................................................................................................... 35 Ek: 5…............................................................................................................................................... 37 Ek: 6…............................................................................................................................................... 39 Ek: 7…............................................................................................................................................... 40 Ek: 8…............................................................................................................................................... 41 Ek: 9…............................................................................................................................................... 42
Adres : Ziya Bey Cad. No: 6 Balgat/ANKARA Ayrıntılı Bilgi: Dr. H. BALTACI Dai. Bşk. Tel : (0312) 207 81 38 Faks: (0312) 207 81 89 e-posta: gssmaluliyet@sgk.gov.tr Elektronik Ağ: .www.sgk.gov.tr iii Ek: 10/a.............................................................................................................................................. 43 Ek: 10/a.............................................................................................................................................. 44 Ek: 10/b ............................................................................................................................................. 45 Ek: 10/c .............................................................................................................................................. 46 Ek: 11................................................................................................................................................. 47 Ek: 12................................................................................................................................................. 47 Ek: 13................................................................................................................................................. 47 Ek: 14................................................................................................................................................. 47
T.C. SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI Sosyal Sigortalar Genel Müdürlüğü Adres : Mithatpaşa Cad. No : 7 06437 Sıhhiye – ANKARA Ayrıntılı bilgi : A. YILMAZ, Dai. Bşk. Telefon : (+ 90 312) 432 12 47 Faks : (+ 90 312) 432 12 45 E-posta : yurtdisimevzuat@sgk.gov.tr Elektronik ağ : www.sgk.gov.tr Sayı : B.13.2.SGK.0.0.10.07.01/01-031/ 368 Konu : Yurtdışı borçlanma ve tahsis işlemleri 08/06/2011 G E N E LG E Başkanlık Makamının 29/12/2010 tarihli ve 747 sayılı OLUR’ları ile Kurumumuz tarafından çıkarılan ve halen uygulanan genelgelerin, yürürlükte bulunan güncel mevzuata göre yeniden gözden geçirilmesi, güncellenmesi ve konu bazında tekleştirilmesi talimatları çerçevesinde Sosyal Sigortalar Genel Müdürlüğü görev alanına giren 3201 sayılı Yurtdışında Çalışan Türk Vatandaşlarının Yurtdışında Geçen Sürelerinin Sosyal Güvenlikleri Bakımından Değerlendirilmesi Hakkında Kanun hükümlerine göre yurtdışında geçen sürelerin borçlandırılması ve bu sürelere göre aylık bağlanmasında, merkez ve taşra teşkilatında yürütülecek iş ve işlemlerin usul ve esasları ile süreçleri yeniden belirlenmiştir. Birinci Bölüm GİRİŞ 1. Genel açıklamalar Yurtdışında çalışan Türk vatandaşlarının yurtdışında geçen hizmetlerinin borçlandırılarak ülkemiz sosyal güvenlik mevzuatına malullük, yaşlılık ve ölüm hallerinde Türkiye’de geçmiş hizmet gibi değerlendirilmesini sağlamak amacıyla bugüne kadar iki borçlanma kanunu yürürlüğe girmiştir. Bunlardan ilki 7/6/1978 tarihinde yürürlüğe giren 30/5/1978 tarihli ve 2147 sayılı Kanun, ikincisi ise 22/5/1985 tarihinde yürürlüğe giren 8/5/1985 tarihli ve 3201 sayılı Kanundur. 1.1. 2147 sayılı Kanun Yurtdışında çalışan vatandaşlarımızın çalıştıkları ülkelerin sosyal güvenlik mevzuatı ile Türkiye’deki sosyal güvenlik mevzuatı arasındaki emekli aylığına hak kazanma koşullarının farklılığından doğan yakınmaları azaltmak, Anayasamızda vurgulanan “Sosyal Devlet” anlayışının somut örneklerinden biri olan herkese sosyal güvenlik hakkını sağlamak ve bunu kitlelere yaygınlaştırmak, ülkemizin döviz sıkıntısını gidermek amacı ile 2147 sayılı “Yurtdışında Çalışan Türk Vatandaşlarının Yurtdışında Çalışma Sürelerinin Sosyal Güvenlikleri Bakımından Değerlendirilmesi Hakkında Kanun”la yurtdışında çalışan Türk vatandaşlarına, yabancı ülkelerde geçen sürelerini sosyal güvenlikleri bakımından borçlanarak değerlendirme hakkı tanınmıştır. Her ne kadar 2147 sayılı Kanun yürürlükte bulunmasa da, bu Kanun kapsamında borçlandırılan süreler bugün itibariyle bağlanacak aylıklarda değerlendirildiğinden, 2147
Adres : Mithatpaşa Cad. No : 7 06437 Sıhhiye – ANKARA Ayrıntılı bilgi : A. YILMAZ, Dai. Bşk. Telefon : (+ 90 312) 432 12 47 Faks : (+ 90 312) 432 12 45 E-posta : yurtdisimevzuat@sgk.gov.tr Elektronik ağ : www.sgk.gov.tr sayılı Kanunun öngördüğü borçlanma usul ve esaslarının aşağıda açıklanmasına gerek duyulmuştur. 1) Borçlanma hakkından, sosyal güvenlik sözleşmesinin yapılmış olup olmadığına bakılmaksızın tüm yabancı ülkelerde işçi veya işveren olarak çalışanlardan, yazılı isteklerine bağlı olarak, Kanunun yürürlükte bulunduğu 7/6/1978-22/5/1985 tarihleri arasında başvuruda bulunanlar yararlandırılmıştır. 2) 7/6/1978 tarihinde yurtdışında çalışmakta olanlarla bu tarihten önce yurda dönüş yapanların, yurtdışındaki hizmetlerin değerlendirilmesini istemeleri halinde, yurtdışında geçen ve belgelendirilen hizmet sürelerinin borçlandırılması imkanı tanınmıştır. Ayrıca, Türkiye’deki prim ödenmeden geçmiş hizmetlerini 1912 sayılı Kanun hükümlerine göre borçlanabilmişlerdir. Yalnız, bu borçlanma talebinin 7/6/1978-26/9/1980 tarihleri arasında yapılmış olma şartı bulunmaktaydı. 3) Kuruma yapılan başvurularda ödenecek prim borcunun prime esas kazancın taban ve tavan sınırları göz önünde bulundurularak yurda kesin dönüş tarihindeki yabancı ülkede kazanılan son aylığın o tarihteki Türk parası karşılığından mı veya başvuru tarihindeki tavan sınırı üzerinden mi ödeneceğine, başvuru sahibince karar verilip Kuruma bildirilmiştir. Bu şekilde tespit edilen prime esas kazancın borçlanılan ay sayısı ile çarpımının malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına ait prim oranı uygulanarak toplam borçlanma miktarı hesaplanmıştır. 4/1(b) kapsamında yapılan hizmet borçlanmalarında başvuru tarihindeki en yüksek basamak üzerinden malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi oranında prim tahsil edilmiştir. Prim borcu, borcun Kurumca bildirildiği tarihten itibaren toptan veya en çok 3 yılda yıllık eşit taksitlerle ödenmiştir. 4) 7/6/1978 tarihinden sonra yurtdışında çalışıp yurda kesin dönüş yapmış olanlardan, yabancı ülkelerdeki geçmiş çalışmalarını değerlendirmek isteyenlerin borçlanma işlemleri, dönüş tarihinden itibaren altı ay içinde, yurtdışına gitmeden önce veya yurda dönüşlerinden sonra bir göreve girmişlerse bu görevlerinde bağlı oldukları sosyal güvenlik kurumunca veya hiç bir sosyal güvenlik kurumuna bağlı değillerse Devredilen Sosyal Sigortalar Kurumunca sonuçlandırılmıştır. 9/8/1979 tarihinden itibaren, 7/6/1978 tarihinde yurtdışında bulunanlardan Türkiye’de sosyal güvenlik kurumlarına tabi çalışması bulunanlar istedikleri takdirde Devredilen Sosyal Sigortalar Kurumuna borçlanmışlardır. Yurtdışında geçen çalışma sürelerinin borçlanılabilmesi için bu sürelere ait belgelerin de ilgili Kuruma verilmesi zorunlu idi. Prim borcu, borcun bildirildiği tarihten itibaren bir ay içinde döviz olarak yine başvurulan sosyal güvenlik kurumuna ödenmiştir. Prim borcu hesaplanırken başvurulan sosyal güvenlik kurumu mevzuatındaki esaslar veya başvuru tarihindeki en yüksek (tavan) aylık kazanç esas alınmıştır. 5) 156 sayılı “Türk Parasının Kıymetinin Korunması Hakkında Kanun”a göre, yurtdışından yurda dönen vatandaşlar, ellerinde bulunan dövizin tamamını en geç bir ay içinde T.C. Merkez Bankasına veya milli bir bankaya yatırarak Türk parasına çevirmek zorunda idiler. 2147 sayılı Kanuna göre 7/6/1978 tarihinden sonra yurda dönenlerin yurtdışındaki hizmetlerini değerlendirmek istemeleri halinde, kesin dönüş tarihinden itibaren altı ay içinde ilgili sosyal güvenlik kurumuna başvurmaları ve prim borçlarını döviz olarak borcun tebliği tarihinden itibaren en geç bir ay içinde yatırmaları zorunlu idi. Bu nedenle, yurtdışından 7/6/1978 tarihinden sonra yurda kesin dönüş yapanlardan 2147 sayılı Kanundan yararlanmak isteyenler, döviz olarak ödeyecekleri primleri karşılayacak miktardaki dövizin T.C. Merkez Bankasına veya milli bir bankaya yatırıldığını gösteren belgenin de borçların ödenmesi
Belgenin tamamı için yukarıdaki PDF'i görüntüleyin veya indirin.