E-BORCU YOKTUR AKTİVASYON İŞLEMLERİ HAKKINDA 10.07.2009 TARİHLİ 2009/94 SAYILI GENELGE

T.C. SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI Sosyal Sigortalar Genel Müdürlüğü Prim Tahsilat Daire Başkanlığı Sayı : B.13.2.SGK.5.01.08.00/73-031-622 10/7/2009 Konu : e-Borcu Yoktur aktivasyon işlemleri G E N E L G E 2009 –94 1-Genel Açıklamalar Bilindiği gibi, “e-Borcu Yoktur Başvurusunda” bulunarak aktivasyon işlemlerini yaptırmış olan işverenler adına, aktivasyon işleminin yapıldığı tarihten sonra tescil edilen işyerleri, bilgisayar programlarınca, vergi kimlik numarasına bakılmak suretiyle otomatik olarak aktivasyon işlemine dahil edilmektedir. Hal böyle olmakla birlikte, 1/11/2006 tarihinden itibaren, gerçek kişi işverenler yönünden vergi kimlik numarası olarak 11 haneli T.C. kimlik numarası kullanılmaya başlanıldığından, aktivasyon işlemleri sırasında 10 haneli vergi kimlik numarası esas alınmış olan gerçek kişi işverenler adına 1/11/2006 tarihinden sonra 11 haneli T.C. kimlik numarası esas alınmak suretiyle tescil edilen işyerleri aktivasyon işlemine dahil edilememiş, haliyle konuyla ilgili düzenlemeler tamamlanıncaya kadar gerçek kişiler yönünden e-Borcu Yoktur aktivasyon programları işletime kapatılmıştır. e-Borcu Yoktur aktivasyon programları web tabanlı olarak yeniden hazırlanarak, tüzel kişi işverenler yönünden 25/12/2008 tarihi itibariyle işletime açılmış, vergi kimlik numaralarında yapılan bu değişiklik dolayısıyla, gerçek kişi işverenler ve adi ortaklıklar yönünden ise bu Genelge ile birlikte işletime açılacak olup, konuyla ilgili Sosyal Güvenlik İl Müdürlüklerimizce/ Sosyal Güvenlik Merkezlerimizce yapılacak işlemler aşağıda açıklanmıştır. 2- Gerçek Kişi İşverenler Yönünden Aktivasyon İşlemlerinin Güncellenmesi Yukarıda da belirtildiği üzere, gerçek kişi işverenler yönünden 1/11/2006 tarihinden itibaren vergi kimlik numarası olarak T.C. kimlik numarası kullanılmaya başlanıldığından, e-Borcu Yoktur aktivasyon işlemleri eski programlar vasıtasıyla yapılmış olan gerçek kişi işverenlerin, sistemde kayıtlı eski vergi kimlik numaralarının yerine T.C. kimlik numaralarının kaydedilebilmesi için, sözkonusu aktivasyon işlemlerinin, ilgili Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünce /Sosyal Güvenlik Merkezince yeni e-Borcu Yoktur aktivasyon programları vasıtasıyla güncellenmesi gerekmektedir. Gerçek kişi işverenlerin vergi kimlik numaralarının e-Borcu Yoktur aktivasyon programları vasıtasıyla güncellenebilmesi için, İşyeri Tescil Servislerince aşağıda belirtilen işlemler yapılacaktır. 2.1- Aktivasyon işlemleri eski programlar vasıtasıyla yapılmış olan gerçek kişi işverenlerin, e-Borcu Yoktur aktivasyon programlarında mevcut “Listeleme” seçeneği vasıtasıyla listesi alınacaktır. Bahse konu listelerin alınması sırasında, “Aktivasyon başvurusunun kurum tarafından işlendiği yıl” seçeneğine 2005, “Aktivasyon İşlemi Yapılmış Gerçek Kişi İşyerleri (Sıra numarasının son hanesini giriniz)” seçeneğine 0, yazıp “listele” tuşuna basılarak, ilgili Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünce / Sosyal Güvenlik Merkezince aktivasyon işlemi 2005 yılı içinde yapılmış, işyeri sıra numarası 0 ile biten gerçek kişi işverenlerin aktivasyon başvurusunda bulundukları işyerlerinin listesi alınacaktır.

Sözkonusu listeleme işlemi, 2005 yılı için, sıra numarası 1 ila 9 (dahil) arasında biten işyerleri için ayrı ayrı tekrarlandıktan sonra, 2006, 2007 ve 2008 yılları için de sıra numarası 0 ila 9 (dahil) arasında biten işyerleri için ayrı ayrı liste alınacaktır. Dolayısıyla, 2005, 2006, 2007 ve 2008 yılları için (işyeri sıra numarası 0 ila 9 biten işyerleri için) 48 ayrı liste alındıktan sonra, bahse konu listede kayıtlı işyerlerinin (gerçek kişi olmadıkları halde e-Borcu Yoktur aktivasyon işlemleri gerçek kişi olarak yapılmış işyerleri hariç) vergi kimlik numaralarının güncelleme işlemi yapılacaktır. 2.2- Sözkonusu listelerde kayıtlı işyerlerinin vergi kimlik numaraları, yeni e-Borcu Yoktur Başvuru programlarında mevcut “Gerçek Kişi Vergi K. No’larını T.C. Kimlik No Esas Alarak Güncelleme” seçeneği vasıtasıyla güncellenecektir. Gerçek kişi işverenlerin vergi kimlik numaralarının güncellenmesi sırasında, varsa işyeri tescil kütüklerinin yönetici tablolarında kayıtlı T.C. kimlik numarası sistem tarafından otomatik olarak ekrana getirilecek ve ekranda yer alan T.C. kimlik numarası için, “KPS SORGU” tuşuna basılmak suretiyle KPS’den yapılan sorgu sonucunda ekrana gelen kayıt için, “Kaydet” tuşuna basıldığında vergi kimlik numarasının güncelleme işlemi tamamlanmış olacaktır. Hal böyle olmakla birlikte, sözkonusu güncelleme işlemleri sonucunda, işyeri tescil kütükleri ve yönetici tabloları da otomatik olarak güncelleneceğinden, “KPS SORGU” tuşuna basılmak suretiyle ekrana getirilen kişinin, “Listeleme” seçeneği vasıtasıyla alınan listede kayıtlı kişiden farklı bir kişi olması halinde, herhangi bir güncelleme işlemi yapılmayacaktır. Bu durumda, “Kaydet” tuşu yerine “Vazgeç” tuşuna basılarak herhangi bir güncelleme yapılmaksızın işlem sonlandırılacaktır. Dolayısıyla, yeni e-Borcu Yoktur Başvuru programı vasıtasıyla gerçek kişi işverenlerin vergi kimlik numaralarının T.C. kimlik numarası olarak güncellenmesi sırasında, KPS’den yapılan sorgulama sonucunda ekrana getirilen kişi ile Aktivasyon İşlemi Yapılmış Gerçek Kişi İşyerlerine İlişkin Listede kayıtlı kişinin aynı kişi olup olmadığı kontrol edilecek ve ekrana getirilen kişi ile Listede kayıtlı kişinin farklı kişi olması halinde, herhangi bir güncelleme işlemi yapılmayıp, ilgili işverene ait T.C. kimlik numarasının tespiti cihetine gidilecektir. Yine, güncelleme işlemleri sırasında, yönetici tablosunda T.C. kimlik numarasının bulunmaması nedeniyle ekrana, ilgili işverene ait T.C. kimlik numarasının getirilemediği durumlarda da, T.C. kimlik numarasının tespit edilmesi gerekmektedir. 2.3- Gerçek kişi işverenlerin vergi kimlik numaralarının T.C. kimlik numarası esas alınmak suretiyle güncellenmesinin ardından, - Aktivasyon işlemine, sahiplik/ortaklık/üst düzey yöneticilik/alt işverenlik olarak dahil edilmiş olan işyerlerinin, SAHİPLİK GÜNCELLE – ADİ ORTAKLIK GÜNCELLE – YÖNETİCİLİK GÜNCELLE – ORTAKLIK GÜNCELLE – ALT İŞVERENLİK GÜNCELLE, - Vergi kimlik numarasının T.C. kimlik numarası olarak değiştirilmesi nedeniyle aktivasyon işlemine dahil edilememiş sahiplik / ortaklık / üst düzey yöneticilik / alt işverenlik işyerlerinin, aktivasyon işlemine dahil edilebilmesi için, SAHİPLİKLERİ EKLE – ADİ ORTAKLIKLARI EKLE – YÖNETİCİLİKLERİ EKLE – ORTAKLIKLARI EKLE – ALT İŞVERENLİKLERİ EKLE – VEKİLLİKLERİ EKLE, tuşlarının her birine sırayla basılarak, aktivasyon güncelleme işlemi tamamlanmış olacaktır. Dolayısıyla, “GÜNCELLE” seçeneklerine basılmak suretiyle, eski programdaki aktivasyon işlemine dahil edilmiş işyerlerinin yeni aktivasyon işlemine aktarılması; “EKLE” seçeneklerine basılmak suretiyle, aktivasyon işlemi güncellenen gerçek kişi işverenin daha önceki aktivasyon işlemine dahil edilememiş işyerlerinin yeni aktivasyon işlemine dahil edilmesi sağlanmış olacaktır. 3- Adi Ortaklıklar Yönünden Aktivasyon İşlemlerinin Güncellenmesi Bilindiği üzere, eski e-Borcu Yoktur Başvuru programlarında, adi ortaklıkların aktivasyon başvuruları, gerçek kişi işverenler gibi, e-BORCU YOKTUR BELGESİ BAŞVURU FORMU GİRİŞ (GERÇEK KİŞİ) seçeneği vasıtasıyla sisteme girilmiştir.

Web tabanlı hazırlanan yeni e-Borcu Yoktur Başvuru programlarında ise, adi ortaklıklar için ayrı bir giriş programı hazırlandığından, adi ortaklıklar için eski programlar vasıtasıyla girilmiş başvuruların Sosyal Güvenlik İl Müdürlüklerince / Sosyal Güvenlik Merkezlerince iptal edilerek, yeni programlarda mevcut “Adi Ortaklıklar Başvuru Giriş” seçeneği vasıtasıyla yeniden girilmesi gerekmektedir. Adi ortaklık başvuru giriş işlemleri sırasında, kullanıcı tarafından, daha önceki aktivasyon işlemine sahiplik / ortaklık / üst düzey yöneticilik / alt işverenlik olarak dahil edilmiş işyerlerinin girişi yapılacağı gibi, aktivasyon işlemine dahil edilememiş işyerlerinin bulunup bulunmadığı İntranet programlarında mevcut “İlişiksizlik” veya “Türkiye Genelinde İşveren Tescil Sorgulama” seçenekleri vasıtasıyla çapraz sorgulama yapılmak suretiyle araştırıldıktan sonra, sisteme kaydedilmemiş işyerlerinin bulunması halinde bu işyerlerinin de girişi yapılacaktır. Bu bakımdan, gerçek kişi işverenlere ilişkin “Listeleme” seçeneği vasıtasıyla alınan listelerde, birden fazla gerçek veya tüzel kişiden meydana gelen adi ortaklıklara rastlanılması halinde, bu nitelikteki adi ortaklıklarla ilgili aşağıda belirtilen işlemler yapılacaktır. - İşyeri Tescil Servislerince, aktivasyon işlemine sahiplik / ortaklık / üst düzey yöneticilik/ alt işverenlik olarak dahil edilmiş diğer işyerlerinin, “Listeleme” menüsünde yer alan Sicil No'dan Listeleme (GERÇEK/TÜZEL) seçeneği vasıtasıyla aktivasyon listesi alınacak, - Daha önce aktivasyon işlemi yapılmış adi ortaklık ile adi ortaklığı oluşturan gerçek ve tüzel kişilerin aktivasyon işlemine sahiplik / ortaklık / üst düzey yöneticilik / alt işverenlik olarak dahil edilmiş işyerleri dışında, sahiplik / ortaklık / üst düzey yöneticilik / alt işverenlik olarak dahil edilememiş işyerlerinin bulunup bulunmadığının araştırılarak, aktivasyon işlemine dahil edilmemiş işyerlerinin bulunması halinde, bu işyerlerinin sicil numarasının bildirilmesi amacıyla, daha önceki aktivasyon işlemine dahil edilmiş işyerleri de belirtilmek suretiyle, durum bir mucip ile Sigorta Primleri Servisinden sorulacak, - Sigorta Primleri Servisince “İlişiksizlik” veya “Türkiye Genelinde İşveren Tescil Sorgulama” seçenekleri vasıtasıyla, adi ortaklık ve adi ortaklığı oluşturan her bir gerçek ve tüzel kişiler adına tescil edilmiş işyerleri ile ortağı, üst düzey yöneticisi, işveren vekili veya alt işvereni olduğu işyerlerinin bulunup bulunmadığı araştırıldıktan sonra, daha önceki aktivasyon işlemine dahil edilmemiş işyerlerinin tespiti halinde, sözkonusu işyerlerinin aktivasyon işlemine dahil edilmesi amacıyla (sahiplik/ortaklık/üst düzey yöneticilik/alt işverenlik olduğu da belirtilmek suretiyle) durum İşyeri Tescil Servisine bildirilecek, - İşyeri Tescil Servisince, eski program vasıtasıyla yapılmış olan aktivasyon işlemi “Aktivasyon İşlemleri” seçeneği vasıtasıyla iptal edilecek, - Eski program vasıtasıyla yapılmış başvuru, “Başvuru İptal” seçeneği vasıtasıyla iptal edilecek, Adi Ortaklık Başvuru Giriş seçeneği vasıtasıyla, daha önceki aktivasyon işlemine dahil edilmiş diğer işyerleri ile varsa Sigorta Primleri Servisince aktivasyon işlemine dahil edilmediği tespit edilen diğer işyerleri sisteme girilmek suretiyle, adi ortaklıklara ilişkin güncelleme işlemleri tamamlanmış olacaktır. 4- Tüzel Kişi Oldukları Halde Gerçek Kişi İşverenler Gibi Sisteme Girilmiş Olanlara İlişkin Aktivasyon İşlemlerinin Güncellenmesi Genel Müdürlüğümüzce yapılan kontrollerde, bazı Sosyal Güvenlik İl Müdürlüklerimizce /Sosyal Güvenlik Merkezlerimizce tüzel kişi işverenlere ilişkin aktivasyon işlemlerinin, gerçek kişi aktivasyon ekranları kullanılmak suretiyle, gerçek kişi işverenler gibi yapıldığı tespit edilmiştir. Yukarıda da açıklandığı üzere, gerçek kişi işverenlerin vergi kimlik numaralarının T.C. kimlik numarası esas alınmak suretiyle güncellenmesi sırasında işyeri tescil kütükleri ve yönetici tabloları otomatik olarak güncelleneceğinden, sonradan telafisi mümkün olmayan sonuçlarla karşılaşılmamasını teminen, tüzel kişi olduğu halde aktivasyon işlemleri gerçek kişi aktivasyon ekranları kullanılmak suretiyle yapılmış olan işyerleri için kesinlikle güncelleme işlemi yapılmayacaktır.

Bu nitelikteki işverenler için, eski programlarda mevcut “e-BORCU YOKTUR BELGESİ BAŞVURU FORMU GİRİŞ (GERÇEK KİŞİ)” ekranı vasıtasıyla yapılmış olan aktivasyon işlemleri iptal edilerek, yeni programlarda mevcut “Tüzel Kişi Başvuru Giriş” ekranı vasıtasıyla aktivasyon ve başvuru işlemlerinin yeniden yapılması gerekmektedir. Bu bakımdan, gerçek kişi işverenlere ilişkin “Listeleme” seçeneği vasıtasıyla alınan listelerde, tüzel kişi işverenlerin bulunması halinde, 3 nolu bölümde adi ortaklıklar yönünden yapılması öngörülen işlemler, bu defa tüzel kişi işverenler yönünden yapılacaktır. 5- Gerçek kişi, Tüzel Kişi ve Adi Ortaklıklara İlişkin Başvuru Giriş İşlemleri e-Borcu Yoktur Başvurusunda bulundukları halde, e-Borcu Yoktur Başvuru programının işletime kapatılması nedeniyle başvuruları işleme alınamamış olan işverenlere ilişkin başvurular, - Gerçek kişi işverenler için, “Gerçek Kişi Başvuru Giriş” - Tüzel kişi işverenler için, “Tüzel Kişi Başvuru Giriş”- Adi ortaklıklar için, “Adi Ortaklık Başvuru Giriş “ seçenekleri vasıtasıyla sisteme girilecektir. 6- e-Borcu Yoktur Programları Vasıtasıyla Yapılan Sorgulamalar e-Borcu Yoktur programları vasıtasıyla, ihalelere katılmak üzere, kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcunun bulunmadığına ve 5510 sayılı Kanunun 90 ıncı maddesinin altıncı fıkrasına istinaden devlet yardımı teşvik ve desteklerden yararlanmak üzere Kurumumuza yasal ödeme süresi geçmiş prim ve idari para cezası borcunun bulunmadığına ilişkin yazıların alınması mümkün bulunmaktadır. Hal böyle olmakla birlikte, bahse konu program vasıtasıyla , yasal ödeme süresi geçmiş borçları 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesi uyarınca tecil ve taksitlendirilmiş ya da çeşitli Kanunlar gereğince yeniden yapılandırılmış olan işverenlere, ihalelere katılmak üzere kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu olmadığına ve devlet yardımı, teşvik ve desteklerden yararlanmak üzere yasal ödeme süresi geçmiş borçların 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesine istinaden tecil ve taksitlendirildiğine ya da yapılandırıldığına ilişkin yazı verilmesi mümkün bulunmadığı gibi, yasal ödeme süresi geçmiş borçlarının toplamı Kamu İhale Genel Tebliğinin birinci bölümünün "IX- İsteklilerden 10 uncu Maddenin Son Fıkrasına Göre İstenecek Belgeler" başlığının (c) maddesinde belirtilen sınırların altında olan işverenlere de kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu olmadığına ilişkin yazıların verilmesi mümkün bulunmamaktadır. Bu bağlamda, e-Borcu Yoktur aktivasyon işlemi tamamlanmış olan işverenlerce, yukarıda belirtilen durumlar dolayısıyla borcu yoktur belgesinin internet üzerinden alınamaması halinde, bahse konu yazılar, ilgililerin başvurusu üzerine, Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünce / Sosyal Güvenlik Merkezince manuel olarak düzenlenmek suretiyle verilecektir. Öte yandan, gerek ihalelere katılmak üzere kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcunun olmadığına ilişkin yazıların, gerekse devlet yardımı, teşvik ve desteklerden yararlanmak üzere yasal ödeme süresi geçmiş prim ve idari para cezası borcunun bulunup bulunmadığına ilişkin yazıların düzenlenmesi sırasında, gerçek kişi işverenlerin kendi sigortalılıklarından kaynaklanan (5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının b bendi kapsamındaki) prim borçlarının da sorgulanması gerektiğinden, yeni e-Borcu Yoktur Başvuru programları ile birlikte, e-Borcu Yoktur programları vasıtasıyla Türkiye genelinde yapılan sorgulamalar sırasında, bahse konu borçların da sorgulanması sağlanmıştır. 7- Ortak hususular Aktivasyon işlemleri eski programlar vasıtasıyla yapılmış gerçek kişi işverenler ile adi ortaklıklar, aktivasyon işlemleri güncellenmeden, e-Borcu Yoktur programlarına giriş yapamayacaklardır. Dolayısıyla, bahse konu işverenlerin borcu yoktur belgelerini internet üzerinden alabilmeleri için, güncelleme işlemlerinin ivedilikle bitirilmesi gerektiğinden, sözkonusu işlemlerin 31/8/2009 tarihine kadar bitirilmesi amacıyla Ünite amirlerince gerekli önlemler alınacaktır.

Diğer taraftan, yeni e-Borcu Yoktur programları ile birlikte e-Borcu Yoktur Başvuru formlarında da bazı değişiklikler yapılmış olup, başvuru işlemleri sırasında bundan böyle ekte yer alan formlar kullanılacaktır. Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim. Ek- Başvuru formları